Nga: Gjovalin LUMAJ
Ne flamur shqipja merr turrat
Del mbi male, kerkon burrat,
Fluturon n’malesi krenare
Bjen mbi kullat legjendare,
Ne ato votra, prush lirie,
Gjoksin mbushe me kange trimnie.
Vallzojne shqipet, qeshe lahuta
Ne kanget e saje madhnisht vjen Gruda,
Plot shkelqim ne histori,
Vjen me pushke e me urti,
Neper shekuj drite e shprese
Djepi i Grudes pushke e bese.
Don lirine si driten e Diellit
Pushka e saj si rrfeja e qiellit
Ne fole shqipet rrite Gruda,
S’dine ç’asht vdekja, s’dine ç’asht tuta
Ball-bajraku, ball-kushtrimi,
Kryetrimi Smajl Martini.
Perjetsisht lidhun me trollin
Nuk duron, nuk dron stambollin
Zemren mal gjoksin si shkam
Me Cetinen dham per dham
Per liri, per trojet te parit
Kala kulla e bajraktarit..!
Smajl Martini djal prej fisi
Asht filiz i forte prej lisi
Lis i madh me rranj te thella
Trungu i tij asht Vuksan Gela
Brez pas brezit me lavdi
Prec vuksani vjen pas ti.
Drite fal kulla e Prec Vuksanit
Ruan flamurin e vatanit,
Me flamur i prin malsoret
Kuq e zi verbon taborret
Shkon deri ne Shkoder ne kala
Per flamur si trim ka ra..!
E ka pase tradite Malsia
Trimi le ku rrin trimnia,
Besa e ndera rrite kreshnikun
Bujaria rrite fisnikun
Emni ruhet djal pas djali
Ne voter trime rritet Smajli.!
Shqip ne djep kanget ja knon nana
Per trimni, per djem vigana
Shqip ja mson votra e Malsise
Fjalet e shenjta te Shqiptarise
Me thane vdekjes kapak arit
Ne mejdan si zog Shqiptarit.
Tue i pa malet si qendronin
Tue pa burrat si luftonin
Ball per ball me turk-lugatin
Smajl Martini rriti shtatin
Pa marr msim ne banga shkollore
Meson urtine ne ode malsore..!
Kerset pushka ne Dinoshe,
Smajl Martini i ri ne moshe
Ne zall t’dinoshes ne ball t’mejdanit
Me djem te Grudes kunder sulltanit
Turku lau zallin me gjak,
Djamt e Grudes pak e sak..!
Recitim;
Eh.. malsor o shqipja e malit
Brez pas brezit, djal pas djalit
Kunder mbretit kunder kralit
- te shkoj jeta ne mejdan,
Her me kral her me sulltan
Ne lufte me djall e me shejtan
Me topuz e jatagan,
Ne votren tane, ne trollin tan..!
Pse kaq shekuj inatçore
Te perballen me mizore
Jeta jote o burre malsor,
Jete me shpate.. e pushke ne dore..!
Ball per balle me turkoshakun
Fyta-fyt me karadakun.
Pushke e top anadollak
Derdhin mllefin shtazarak,
Tue te djege, teu te la ne gjak.
Tinezisht ngulet pas shpines
Pa besisht, thika e Cetines.
Sa here turkun e ke thye,
Fillon shkjau e çon me krye
Shkon nji dreq e vjen nji tjeter,
Zgjohen andrrat e shtriges vjeter,
Kur shikon se n’gjak u lave,
U turret maleve me i kthye sllave
Mbyllet turku ne kala
Gjak e varre ala s’jane tha
Prape mbi male del nji za;
- Çou malsi ne lufte me shkja..!
Kange.
Nuk po kane kushtrimet te sosun
Leshon gjame toka e gjakosun
Plaget ne shtat i lidhe Grudiani
Pushken kape, e thrret mejdan
Smajl Martini ne Rashoviq
Prin ma i pari mbi anmiq.
Bini burra, bini trima,
Ta marre vesh, ta dine cetina
Nuk veme çallmen e turqise
As kapicen e shkjenise,
Nane malsise borxh mos ti mbesim
I here kem le, nji here do vdsim..!
Gjak malsorit ne kam çon burrin,
Pushka e shkjaut nuk ja nale turrin
Dridhet Spuzha pa ja nda
Rrkajt e gjakut bahen va
Qendron Smajli mbi kala
Njanin djale ja paskan vra
Nuk din trimi me u ligshtua
Gjoni vra, pjetri varrua
Shkjau u thye, u largua
Dhjet fish gjakun tue pagua
Smajl Martini per liri
Fali sot dy djemte e ti..!
Zemer madh burri Grudjane
Me dy fjale gjithçka ka thane,
Kjo Malsi kurr s’asht korite
Me fale djem e ka tradite,
Malet dridhen prej ksaj fjale
Smail Martini, bab pa djale..!
Recitim:
O voter.. o kulle malsore..!
Me vujtej shekullore,
Pse duen me te ba fajtore..?
O troje te shenjta, te shtrenjta stergjyshore,
Kulçedra e fantazma mizore,
Barbare, fundrina mesjetare,
Pse duen me te qitun fare..?
- Apo.. se je Malesi krenare
Me bese e me ndere Shqiptare
Qendrestare legjendare..!
Pse duen me te vra, me te pre,
Me mujte gjalle te fusin ne dhe
Me ti perdhose liri edhe fe
Mos me u njofte se cila je..!
Prandaj turren kta lugeten
Me te vra shpirtin, me te vra jeten
Me t’verbua synin plot rreze
Shtriga turke e malazeze
Me ti nxjerre dy syte e ballit
E.. me t’lane vdekun per s’gjallit
Çkane kulçedrat keshtu me ty
Me gjak tand s’po dine me u fry
Ku ka kulle, ku ka vigan
Topi turk e ka ne nishan
Ma t’miret burra, me t’miret trima
Ne shenj te pushkes i ka cetina
Pse te turren mbreti e krali
Apo.. se je si shqipe mali,
Mal i nalte shpirti, morali
Se dhurate Zoti ti fali
Vlera te kthjellta si kristali
Plot shkelqim ne histori
Me ti pase gjithkush lakmi
Ke qendrue si maje kreshte
Kurr anmikun nuk e deshte
Nuk e deshte as nuk e dreshte
Malsor trim.. gjith ky qendrim..
Shume i shtrenjte ka kene ne çmim
Shume i shtrenjte per ty malsi,
Çmimi i gjakut te djemve te ri.
Bujarisht e falen jeten
Ne mejdan burrash burrnisht mbeten
E shume te tjere pa shenj ti treten..!
Kange:
Trimi i pshkes, burri kuvendit
Shkon ne lidhje te Prizrenit
Me za t’nalte flet Smajl Martini
Ti mbrojme trojet prej coptimi
Mos me u nda Shqiptaret ne fe
Turk e shkja anmiq per ne.
Ti mbrojm trojet e vatanit,
S’jane ograjat e sulltanit
Mos ti lame tokat Shqiptare
Me i shite turku ne pazare,
Me Rusi ka ra n’ujdi
Me i dhane trojet malit te zi..!
Muslimane edhe t’krishtene
Me bashkua, se bashke jem kene
Me lidh bese si vllau me vlla
Me luftua me turk e shkja
Per kto troje vllazen t’vdesim
Mos ti falim, mos ti shesim..!
Fjala e Smajlit, fjal kreshnikut
S’pritet mire prej fanatikut,
Fanatiket duen vilajetin
Zot shqipnie me njofte mretin,
Mbas kuvendit nuk vonojne,
Ne kala t’Shkodres e kerkojne
Shkojne me Smajlin 7 Grudiane
Vetem trimin mos me lane,
Ne kala ja u knojne vendimin
Ne internim me vuojte denimin
Ushtarak, vula e fermanit,
Smajli asht çua kunder sulltanit..!
Me i trete larg e mos me u kthye
Kta malsore qe kane ngrite krye
Keshtu ka ardhe fermani i mretit
Kundershtaret e dovletit
Kam e duer me i lidh n’zinxhir
Me i trete larg ne Diar bakir..!
Smajl Martini ka lane kullen
Plot deshprim e ka marr udhen
Lamtumire kulle e Malsi
Toke e shtrejte e t’parve mi
Po marr rrugat si fajtor
Se qindrova si malsor..!
Pa Zot kulla ne kohet ma te liga
Nuk asht vetem vajza Tringa
Vllazen ka krejt kushrinine
Ka tane Gruden e Malsine
Ka me i prite tallaze e turra
Si burrneshe perkrah me burra.
Recitim:
Ne rruge pa kthim, prape prin i pari
Smajl kreshniku, bajraktari
U thote kushrijve e shokve te ti
- Gjithmone nder gjithmone burrni
Paçi ju, vllaznit e mi..!
Me ju ne fronte jam kene trim
U kam pase afer ne çdo kushtrim,
Edhe sot ne rruge pa kthim
Prape tek ju po gjej guxim.
Lidhun bashke si vllau me vlla
Me krye nalt ksaj rruge me i ra
Mos ti knaqim turk e shkja,
Me krye ule, duen me na pa
Ti kalxojme turkut mizor
Edhe lidhun kam e dor
Jem krenar se jem malsor
Se malsor na ka le nana,
Çorba e nyte neper sahana
Qe gatuejne krala e sulltana
Kurr prej nesh nuk do lupihet
Prej Shqiptarit kjo pune dihet
Deri ne asht prangat me i durue
Çorben e huej pa e shijue
E ta bajme pra zemren gur,
Vuejtjet tona per flamur
Kane me dale ne drite dikur..!
Ne ferman te turkut firma e vula,
Prej Lulgjurash asht ded Ula
Ne Kalaj zgjedhe kenka Ujk Dushi
Me Shab Smakun, djal si prushi
Djal prej fisit i Berishe,
Te tan djem te zgjedhu synin pishe
Kater trima afer trimit
Jane kushrinjt e Smajl Martinit
Jane Gic Gila e Lulash Deda
Asht Prek Gjetja e Luc Preka
Kane lane trojet ne pushtim
Kane lane votrat ne mjerim
Si malsor qindrojne me bese
Me kthye gjalle nuk po kane shprese.
Ne qafe randon turku qafiri
Te gjall po i kalbe Diar bekiri
Coptojne shpirtin halli e malli
Gjalle e t’vdekun per se gjalli.
N’Malsi Gruda ule me krye
Veç Ujk Dushi gjall asht kthye
Ne rrugen e vshtir Zoti e ka ruejte
Me kallxua se çka kane vuejte
Kange:
Smajl Martini burr malsor
Nji mal dhimbje mbi krahnor
Prej larg te zotin thrret konaku
Bajraktarin pret bajraku,
Ne qiell t’malsise shuhet nji yll
Trimi tretun, syte ka mbylle..!
Smajl Martini jo nuk treti
Prej Malsise s’mund e ndaj mbreti
S’ka çme i ba drites dovleti,
Drite asht emni e amaneti
Ja rrite kullen ku ka le,
Shndrite malsi e shndrite atdhe.!
Nji flamur kerkon valvitje
Çon Malsine ne kryengritje
Malet shkunden bjen turqia
Kuq e zi veshet malsia,
Perkrah trimash bija e trimit
Tringe burnesha e Smajl Mrtinit.
Fluturon shqipja me flete
Asht malsorja me xhublete
Bjen nji drite ne ball t’llogorit
Nuk trete kurr emni i malsorit,
Shpirti i Smajlit jep bekime
Hallal t’kjoft o bija ime..!
Ne gazete shkruan gazetari
Per liri nuk t’fal Shqiptari
Kjo Malsi asht ba kala
Pushken ne dore burra e gra
Le ta njohe Europa mbar
Kte legjende me legjendar..!
Amaneti prush n’oxhak
Asht ne voter asht ne gjak
E ruajne malet qe nuk tunden
E ruajne djapat qe perkunden
Kanga e madhe e Smajl kreshnikut
Bahet pushke perball anmikut..!
Amaneti i gjalle nder ne
Nuk e kalbe i shtrenjti dhe
Bjen si diell, shpirtin na nxe
Bahet shprese ne kohe te re
Me Shqiponjat vjen ne valle
Bjen si diell ne malesi t’madhe..!
Bjeshka e nalte percjell murlanin
Tana malet bashkojne zanin
Me kushtrimin trim pas trimit
Na vjen zani i Smajl Martinit
Nji vigan nji heroine
Smajl Martini me te bine..!
Driten e saje lype historia
Gjalle me i majte burrat malsia
Sot ky diell kerkon ndritshimin
Malet drite thrrasin bashkimin
Me lidhe besen sikur motit,
Gjaku i paster i Kastriotit..!
Bjen lahuta e nuk ndalet asht
Kanga e madhe lidhe me malet,
Çiftelia driten ne tela
Qysh te trimi Vuksan Gela,
Breza burrash mbajne bajakun
Ne flamur emnin e gjakun.
Smajl Martini ka lane djale,
Djali i tije asht pushke e fjale,
Ka lane trimi trashgimtare,
Ndere burrni e bese Shqiptare,
Ne malsi Shqipja merr turrat
S’dine me vdeke malet e burrat
( E POROSITUN PREJ GJETO IVEZAJ )
Autori GJOVALIN LUMAJ
Qershor 2012.
Share This :
64 Comments to “KANGA E SMAJL MARTINIT.”
-
Malsor for ever says:
The best song
The best writer
Good post, best site
Thank You -
Te flmns Gjovalin…me kujdes lexova elegjine tuej..me jep krenari qe jam malsore kur lexoj kenget per te paret tone.
Ata e pacin token e lehte.e ju paci’ faqen e bardhe qe merrni kohe t’i kujtoni herojt tone kombetare! -
Sytki Ndrecaj says:
I nderuar Gjovalin Lumaj! Te falenderoj shume per keto vargje te mrekullueshme ku pasqyrohet mese miri historia legjendare e Malesise se Madhe por edhe e trimave te saj heroik qe kane bere epoke me gjakun dhe sakrificat e panumerta ne cdo kohe e me cdo pushtues. E nje nder ta edhe Smajl Martini kjo figure e ndritur e Malesise kreshnike. Kurdohere te mbetet ne mendjet e gjithsecilit se historite tona jane te mbrujtura me gjak e amanete qe vetem malesoret tane trima i kane perjetuar dhe sakrifikuar por edhe njerez me mendje te ndritur nga zoti si Gjovalin Lumaj qe din me i radhite ne vargje vlerat te tilla malesore: ” Nane malesi borxh mos ti mbesim. I here kem le i here do vdesim “. Ndaj keto mendje ti nxjerrim edhe me ne pah per te shkruar me poezi ose me proze historine e Malesise se Madhe me qellim qe treva jone dhe trimat e saj nder shekuj ti ngrejme ne panteonin e historise shqiptare ashtu sic thote vete Gjovalini ne vargjet e tij ” Se vuajtjet tona per flamur. Kane me dale ne drite dikur “. Ne kemi mese te krenohemi, por duhet te jemi te bashkuar e te flasim me nje gjuhe, me nje kulture, me nje krenari me nje tradite ate te malesorit te ndershem e patriot pasi ” Kjo Malesi kurr sasht korite. Me fal djem i ka tradite……Edhe lidhun kam e dor. Jem krenare qe jem malesor “.
Faleminderit edhe njehere bashkmalesori im Gjovalin Lumaj qe na preke se tepermi me vargjet e tua duke te uruar vecse te mirat per ju, familjen tuaj e pena te shkruft gjithmon per historine e Malesise se Madhe e per trimat malesore nder shekuj.
Me respekt e mirenjohje te thelle Sytki Ndrecaj N/Prefekt Malesi e Madhe. -
Porta says:
Smail martini me siguri ni nder patriotet ma kryesor ne histori te kombit shqiptar.kenge shume me vend dhe e saket.nga kjo mund te knohen shume kenga te mrrekulluoshme por edhe pse me vones ndaj keti legjende.te lumt……
-
dredhi says:
Shume bukur , me vend , me vones, por ma mir dikur se askurr.Historianet,kengetaret, letraret,intelektual te ndryshem disa ne thojza , shkruojn per disa chobana, te pa njoftur , me rrit vehten apo xhepin , kurse kete e lajn mas me qedhim-inad personal apo edhe ma ndej.Duket se vetem ni gjer kan harrua per te cilen nuk din shume , te verteten…………….Vetem vazhdon te lumte ,……
-
Gjoke Gojcaj says:
Figura e Smajl Martinit nuk eshte e sapodegjuar e as kjo kenge, nuk eshte ma e para ku permendet emri i tij.
Por, kenga qe sjelle ketu poeti Gjovalin Lumaj eshte nje histori e tere e asaj dere te dalluar te Malesise se Madhe, e shprehur me majen e penes me aq mjeshtri te madhe, me aq objektivizem e realitet sa nuk te mbetet vend ( edhe te duash) as per te shtuar, as per te nderruar ndonje fjale, por vetem te mbetet te kenaqesh ne pelllgun artistik te ketij punimi, nga njena ane, e nga tjetra….Smajl Martini, por edhe Gjovalini si kendues i lavdise se tij, te bejne te ndihesh shume me i pasur dhe me krenar.
Te lumte, i nderuar shqiptari i madh ( jo shqiptaro- amerikani) Gjovalin Lumaj -
Prëci says:
Vigan permbi viganat qe ka lind Malsia e Madhe dhe Kombi Shqyptar , Shkodra dhe Malsia ja kan BOÇ tja ngrisin nji lapidar se e meriton si kurr nji Malsor deri me tani , vetem të shohim faktin se I priu Malsisë në shumë luftra per mbrojtjen e Vendit dhe Kombit deri sa flijoi gjithë familen Dy djemt , Smajlin e Arrestuan dhe su kthye më si dhe i la amanetin të Bisë TRINGËS qe mos ta turproj figuren e babës por te luftoi me vdhaznit e ti Te Grudes dhe të Malsis dhe te jet dore e djathtë e Ded Nik Bajraktarit , dhe ajo me nji fanatizem ne kuptimin e plotë te fjales Ja çoji në vend amanetin Babës Smajlit dhe muar pushken dhe luftoi krah per krah me DED NIKEN ,PRËTASH LEKËN DHE TË GJITHË GRUDEN E Malsinë e madhe , Lavdi figures se madhe te SMAJL MARTINIT DHE Gjithë atyre qe sakrifikuan vehten dhe familen per kte tokë te bekuar …lavdi
-
Edhe une i bashkangjitem keti urimi per histori pershkruesin dhe artikuluesin e ketyre kengeve reale pra zoteri Gj… Lumaj, i cili ma mlr se askush tjeter ne ket kohen ton po e pershkruen historin dhe ngjarjet qe kan ndollur ne trojet tona stergjyshore. Te lumte poet dhe skrimtar, zoteri Lumaj. Edhe deri tani vllazeria dhe te afermit e tij kan mundur me angazhua diken qe ti shkruejn keto ngjarje,,,pra faji esht i juaji dhe i askujt tjeter. Sikur tani qr e gjetet njeriun dhe i treguat ngjarjen atje.edhe ma par leni mujt me gjetur dikend tjeter,por ma mire von se aspak,prandej edhe tani ju Ivezajt se keni von,por ju lumte. Ju zoteri Gjok ju pengon shum shqiptaro-amerikanet, ne ni menyr ke te drejt por ne anen tjeter jp..Ju ketu shifni edhe kombe tjera ma te medha dhe me te forta qe theksojn,psh greko-amerikanet,izraelito-amerikanet,italiano-amerikanet,gjermano-amerikanet, prandej pranoje se ase ne sdo te mund ti hikim asaj zoteri Gjok Gojcaj,sado qe edhe un do te deshiroja nje gje qe ju theksoni. Kur tre vllezer Bytyqi nga Kosova te lindur dhe rritur ketu ne Amerik, edhe kur i vrau ushtrija gjakatare Serbe ne Kosov,ata u quejten shqiptaro-amerikanet,sepse ishin nenshtetas te ketij vendi te bekuar,dhe poashtu shkuen te luftojn per token dhe vendin e bekuar te Kosoves, per te cilen edhe u flijuan. Edhe si shqiptaro-amerikan mund ti ndihmojm kombit tone,dhe te jemi besnik ndaj atedheut te prinderve ton,andaj zoteri me nderime ju pershendes,dhe ju respektoj per shkrime te mira qe beni per kauzen ton kombetare,por kesaj here nuk dua te pajtohem me juve. Gjovalin edhe nje her urime per kenget e kteshnikeve te malsis qe po i pasqyron…… Vetem vazhdoni..edhe ju Gjok Gojcaj punoni pak ma shum ne ket drejtim se nuke jeni larg zotit Lumaj ase ju me shkrimet tuaja..pershendetje te gjitheve.kurse Smail Martinit i qofte nderi dhe lavdia.
-
Realitet …… Smajli me vepra dhe me Pune I takon ter shqiptarizmit dhe chdo njerit real .e vertet asht se se parit I takon vllaznis dhe brezit te tij te ksheves me duket se esht I precajve- por sidoqofte per vepra te tij nuk esht nevoja vetem ata te flasin apo te shkruojn por ne qoft se ka realitet ather shume asht lypur te shkruojn dhe kendojn per jet te ketij trimi..sidoqofte duket se realiteti esht se historia e sotme shkruhet dhe kendohet perpas xhepit dhe lekeve……kush ka I kendohet ne shume raste pa merita ,ne shum raste me dredhnina dhe histori te panjofur apo te chpifur…e ktyre u lumte se kan per kan me shkrua dhe me kendua me ni histori te mrrekulluoshme dhe shume te njoftur neper trojet shqiptRe pa pas nevoje pagese…….
-
Per Realitetin:
Megjithese po thua nuk pajtohesh me pikepamjen time rreth termit ne fjale, me duhet me te falenderua per vleresimet qe me drejton ne ceshtjet tjera, ashtu qe shpresoj se nje here tjeter dhe ne nje teme tjeter te asaj natyre do te kemi rastin te merremi me ma shume argumente. Kam friken se ti dhe te gjithe na tjeret do te pajtohemi me pasojat qe po lane pas vetit trumbetaret e asimilimit tone te nxituar.
Te pershendes.Ndersa, kur eshte fjala per kengen kushtuar figures se madhe te Smajl Martinit, eshte e kollajte te pajtohemi me ate se metevertete kjo eshte nje veper shume e perkryer e artistit Gjovalin Lumaj, kushtuar figures ne fjale.
Ashte fakt se historia jone e shkruar ka nevoje per shume nderhyrje….sa per te korrigjuar gabime aq edhe per te futur permbajtje te reja te cilat ofrohen si deshmi te faktit se historiografia zhvillohet dhe askurre nuk do ta thote fjalen e vet perfundimtare.
Eshte edhe nje fakt tjeter se nga dera e bajraktareve ne fjale, eshte fole me se shumti per Tringen, te bijen e Smajlit dhe sikurse e dijme artistet e kengetaret i kane ndricuar edhe me shume figurat tona kombetare, ndersa shume historjane te kualifikuar kane bere shume me pak.
Gjithesesi, Smajl Martini i perket plejades se kontributoreve me te medhenje te ceshtjes kombetare, qe u flijua me tere familjen ashtu sikurse edhe Dede Gjo Luli dhe disa familje te tjera malesore.
Ndersa per Smajlin askush nuk mundet te spekuloje me asnje germe, me nipin Sokolin duhet te merremi me shume per te eliminuar dyshimet e kahershme rreth tij dhe figures se tij pak a shume kontraverze, rreth ceshtjeve per te cilat flitet e shkruhet per te pakten nje gjysme shekulli.
Nuk eshte ne dobi te askujte qe dikush te konsiderohet me pak atedhetar, nese nuk disponohet me fakte te gjalla, por as te konsiderohet me atedhetare nese provat tregojne te kunderten. Dhe perseri kthehem tek ajo qe thac se historiografia jone ka nevoje per shume nderhyrje.
Me nderime! -
Gjovalin Lumaj te lumt dora e menja e ke qellua n’shej
respekt dhe per Liqin qe n’ksi rastesh nuk i kurrsen vetin per fe e atdhe e ban deken si me le -
I nderuari Gjok Gojcaj per Smail Martinin u dakordueme te gjithe,por per Sokol Bacin nipin e tije esht pak ma e komplikuar. Une nuk dua te pajtohem me dy akademit tona shqiptare qe ate e vlersojn ne menyr negative,biles akademuku nga Kosova Mark Krasniqi ne librin e ti Gjurm e Gjurmime ate pra Sokolin e quen tradhtar,kurse Iveziqet e ka fjalen per Ivezajt, dhe Ujkiqet e ka fjalen per Ujkajt, thot se jan fiset ma tradhtare ne Malsi. Une nuk pajtohem me pronancimet e tije te shpejtuar,dhe me keto fjal fyese qe shkruan akademiku Kosovar. Une besoj se historija duhet te rishqyrtohet dhe shkruhet ashtu si lypwt e jo te shkarravitet. Mendoj se tani esht ma lehte te gjurmohen ngjarjet dhe arkivat dhe te shkruhet realusht historija jon kombetare. Besoj se edhe per Sokol Bacin dhe djalin e ti Kol Sokolin shum shpejt do te dalin ne pahe e verteta. Mjerisht duhet te merren te afermit e tyre dhe te paguejn disa lek per shpenzimin e gjurmimeve qe duhet te behen ne ket drejtim si ne Cetine,shkoder,beograd,vien e kudoqofte nevoja vetem qe te gjurmohen arkivat e verteta per keto ngjarje e keta persona. Ne shum her ne te kalueren te edukuar nga literaturat komuniste si ne Shqiperi po ashtu edhe ne Kosov,ate qe esht dasht ta quejm atedhetar e kemi quejtur tradhetar,dhe e kunderta. Prandej tani qe kaluen 100 vjet historia le te rishqyrtohet,dhe mos tu mbetet njerzve ne qafe, po te thuhet e verteta. Pra vetem me se do ti denojn historia. fakte dhe jo me njoftesi apo me lek, nese veprohet shpirtnisht do te dalin ne drit e verteta per secilin person,histori apo ngjarje. Edhe nje apel historjaneve dhe shkrimtareve qe po merren me keto shkrime dhe gjurmime,mos te shkruejn simbas rushfeteve dhe
-
Mos u besoni shume dredhninave te UDB’S qe Mark Krasniqi kje antar i vertet, ne fund aj kje pjesmarres i ndarjes se kufirit nepermes Kosoves dhe Shqiperis ne anen Jugosllave.Iveziq ne Malsi nuk ka as nuk ka pas .Propaganda esht e tmerrshme si ne ish Jugosllavin ashtu edhe ne Shqiperin tone , te gjith jemi te vetdishem per ket fenomen.Tradhetar jane quoj te gjith ata qe nuk perpieken me systemin e kufizuar te ktyre ‘patriotave komunist’ te asaj kohe.Chka beri Enveri beri edhe Jugosllavi , familjet e forta , me zer dhe influence i ka shpadh tradhetar, armiq te partis.Vuejtjet e tyre mase mirit i dim sot ,chkombtarizim,chkatrrim , mosbesim mbrenda familjes jo ma gjer esht ni fenomen i pa pare .Kshtu qe tye pare ket ather ma mire te matemi dhe te mendojm se sa te mira ni njeri ka , dhe chka veproj aj ne at kohe , si veproj , mundesit e Malsis te kufizuar ne chdo ane me armiq, fatkeqsisht edhe ne anen te shtetit Shqiptare apo gjysem shteti te asaj kohe , perpos disa individeve , ather vjen pyetja se chfar diplomati asht dasht te jen ni njeri per te shpetuar Malsin.Ne qoft se shofim te sotmen jame ma se i sigurte se force e Malsis nuk do ta luojn as ni gure kur vjen pyetja e luftes kundra te njejtit armik ..Sa i perket historis se kaluome ather te gjith e dim se manipulim dhe dredhnina ka pas nga Shkiet por edhe nga Malsoret tye marr para sysh situaten e athershme, ta cekim gje qe dihet se te gjithe udheheqesit ne shume raste gjenden strehimin dasht e pa dasht ne Mal te Zi se po te kishin pas siguri besoj se ma par kishin shkuar ne Shkoder e pse nuk shkuon te gjith e dim , kshtu qe besoj se shkrimi duhet te bazohet ne realitet gje qe GjokaGojchaj e din dhe esht i zoti ta kuptojn .Sokol Baci besoj se esht ni figure qe se shpejti me pak pune do ti dalin ne drit anat pozitive por ne qoft se ka edhe anat negative, pyetja vjen se kush nuk ka vepra negative…….Ne fund mbas shkrimeve te historis , fjaleve te Malsoreve vjen pyetja se pse ni njeri esht Themeluos i memirandumit te Greches, ni nder udheheqesit e kryengritjes se Malsis , kryetar i komitetit qendror per kryengritje, perfaqsuos i shtat maleve te Malsis ne Stamboll per ni kohe te shkurte ( detyrohet te ik mbas qe vret ambasadorin Ruse ) per cheshtje Shqiptare, djali i se cilit kje ne Administart te Ahmet Zogut-Kol Sokoli…letrar,intelektual, perkthyes profesor., mesiguri se kto vepra jane per hulumti, apo mase paktit per pak kohe te shiqohen.Sa i perket Smajlit chdo shkrim esht i teperm, ka qen simbol lirie kundra shkjaut dhe turket , veper qe pak kushi ne Malsi dhe Shqiptarizem mund te krahasohet…..per mundohen ta zvoglojn ………
-
Gjoka shkrua mir,asht I vetdishem per ata qe shkruon apo lexon.kohen e fundit fatkeqsisht ne malsi sa I perket historis kemi shmangje te shumta.nacionaliizmi esht ne kulmimacion sodomos nga disa e mase shumti kjo shifet nga hoti. Kjo munges ne disa raste smundjeshkaktoj dam te madh sa I perket historis, kjo gje ma se mirit shifet ne manifestimet te ndryshme qe u ben ne malsi kohes se fundit , ku ni numer mase qesharak kan qen prezent. Gjoka shkrua dhe lexon, intelektual fatkeqsisht I ni anshem edhe ky , Si I tidhe aj prenon se asht shkrua per trigen e Jo per smajlin. Si intelektual apo realist vjen pyetja tye ditur historin sa her shkroj per smajlin apo te tjerat,,,,,, aj qe mohen apo e mshef ata qe din per hir te panjofur apo te njofur esht ne te njejtin stol me ata qe me qedhim shmange dhe zhyt historin per hir te inadit, ,,,,,,,, kjo gje Jo vetem se beri dam ne perghithsi por ne mendimin Tim e perul edhe emrin apo emrat
Qe ne realitet mundohet to zmallojn pa kqyr se malsia kje ni e kurr une apo neve…. -
malesia e madhe says:
Cdo njeri ashtu si dhe cdo figure kombtare e ka pjesen pozitive por edhe negative. Nuk ka burr shqiptar, as hero kombtar qe nuk e ka edhe pjesen negative. Pyetja asht se cilat kan peshua ma shume?
Kto fjale u thane nga nje grup historianesh ne Top Channel para disa diteve, per figurat kombtare shqiptare. Njari e mbronte Fan Nolin, tjetri Ahmet Zogun etj etj… dhe i treti u tha, si njari si tjetri e kan anen pozitive dhe ate negative dhe duhet analizuar peshen e tyne, rrethanat etj… Mbas ksaj biseda muer nje kahje pak ma te kendshme.
Pra per Sokol Bacin tcilin shum e quajn tradhtar per arsye se ka bashkpunua me malazez duhet pak ma shum shqyrtim se e njajta vlen edhe per ta.
Se po ti shikojm gjanat ne ket mnyr ater tradhtare do te ishin edhe Ismail Qemali, ka bashkpunua me rryma te ndryshme turke, serbe, malazeze, italiane e greke, Isa Boletini ka bashkpunua me serb e malazez, Hasan Prishtina poashtu, Bajram Curri, Ahmet Zogu me ushtri serbo-malZeze (jugosllav) e mori qeverin ne shqipni… etj etj… -
Porta,
Te kuptohemi shkurt!
Ne kete teme flitet per trimin Smajl Martinin. Nga te gjitha burimet qe kam lexuar per Smajlin, vetem fjale afirmative dhe glorigikuese kam pare. Poashtu edhe per Tringen. Ne po te njejtat burime, Sokoli pershkruhet ndryshe nga dy te paret.Une nese kam lexuar “Mein Kampf”, nuk jam fajtor per hollokaustin!
Prandaj te keshe kujdes se edhe nese nuk e sheh gropen ne rruge, ajo mund te jete aty….
Figurat qe u permenden me siper dhe te tjerat (te cilat nuk mungojne nga cdo cep i Malesise se Madhe) te asaj kohe nuk i kam njofte nga jeta. Gjithashtu, as nuk me ka takuar sikur agronom te bej punen e historjaneve, megjithese sot kemi shume pervoja lidhur me keso konflikt interesesh.
Nje here me pat qortua njeni, pse nuk ia kisha kenduar axhen ne nje kange per te cilen ishin shume varjanta.
I thac, axhes tand kendoi Ti, e une do ti kendoj timit dhe kuj te dua une.
Besoj qe edhe ky shembull sqaron shume…Kur permende njeanesine e disa intelketualeve, sidomos te atyre nga Hoti, nder te cilet edhe mua…, te kujtoj se, pavaresisht se mund te keshe pervoje jo te mire me ndonjenin, nuk po e njohke realitetin aspak.
Une ( flas per veten time) nuk mundem te imagjinoj veten time aq primitiv sa te kam aso pikepamjesh aq te ngushta kombetare!
Me ka ndodhe te shkruaj ngapak, jo se i kam pase dikujte borxh, as jo se ka qene obligim i parashtruar nga shoqeria. Nga ato shkrime po dalloj kenget per disa “hotjane” te famshem:
- Kenge per Vuksan Gelen ( “prej Kodre Kishes…”)
-Kenge per Zef Miliqin ( “prej Nabomit” )
-Kenge per Tringe Smajlen ( “prej Skorraqit”),
Hahahahhaha! I futa ne thojza e ne kllapa qe ta kuptosh me mire kujte i kam shkrua.
Ja nje strof:
Ne rrasa te Ksheves tek do lisa
Holle ne shtat rritej si pisha,
Rritej vasha per liri,
Mbushej kulla krenari,
Kur atedheu digjej si furra,
U vesh trim e dual nder burra.Ti moj Tringa e Smajl Martinit,
Qe je veshe ne rroba trimit,
Sa hije te ka mori malesore,
Me ate pushke e rrethatore.Eeeeee, tash nese ti e kishe shkrua me mire, sigurisht edhe e kisha kenduar deri ne kupe te qiellit?!
Po deshte te dijsh pak edhe per ato raste manifestimesh te “diskutueshme” lokaliste…., shih ma mire se nuk me takon te piqem mes dy zjarresh!
Ka pase aso permbajtjesh te cilat Une ( se di, kam qene a ma i pari a ma i dyti…!) i cili kam drejtuar kritika adekuate dhe nuk me takon te jam protagonist i fatit ” hyp se te vrava, zdryp se te mbyta”!Me duket, mos po ikim nga tema, sepse ishte nje kenaqesi te merremi me kengen e Smajlit dhe shkruesin e saj Gjovalinin!
Te uroj shendet!
-
Po sho se po iket prap nga tema , por nji te dihet se po jaj armik qe e Denon me vdekje SMAJL MARTININ DHE familen e ngusht te ti pra djemt , baben dhe axhen(plagos) , po i njejti pushtet pra e merr haraç edhe Sokol Bacin që në femijëri dhe e tret , ku per virtyte te larta qe i posedonte si intelektuale ashtu edhe fizike pra shkathtesi e Shkollon dhe e Çon ne akademin ushtarake ne Pariz ku edhe dekorohet me titullin Gjeneral, pra ater e tash i vetmi Malsuar me titullin me te larte qe ka arri ndo kush ne bazen ushtarake …Sokoli sic e ceki edhe ”DREDHI ” ishte -perfaqsuesi i 7 maleve te Malsise Madhe ne Stamboll, masandes perpilues dhe perkthyes i memorandumit te Greces sepse Zotronte GJUHEN FRENGE , TURKE DHE Sllave, Kryetar i Komitetit Shqiptar ne Podgoricë i cili nuk zgjidhet nga KRAL NIKOLLA siç thon disa si puna e Mark Krasniqit , por nga personalitet e larta Shqiptare si Luigj Gurakuqi , Mehmet Shpendi , Hile Mosi e shume bashkatdhetar te tjere qe gjindeshin ne vendin tone ne at koh se e lypte situata pra Malsia ishte duke u pergadit për kryengritje , si dhe mos ti mbetem Boç bisedes per shkaqe hileqare qe beheshin gati per Shqiptaret dhe trojet e tyre aj Vret Ambasadorin Rus dhe rruges per ka Malsia pra duke ardhur Ne KSHEV aj i pret edhe dy nizam si atentat qe i beheshin pra ne vendin e quajtur” PRRONI I THATË” aj i len te vdekur , dhe kshtu detyrohet jo te dal ne Kshev po del ne LLOFK ne shtepin e Tosh Lulit me vdhazen Bojajve (njera nder shtepit ma te ndershme dhe me bes ne at koh)… e po te shkonte ne shtepi ne kshev e dinte se do ta nxenin dhe arrestonin ,kshtu Sokoli rrin nji vit Kaçak i mshefur dhe mbas qe informohen se ku gjinden aj len shtepin e Tosh Lulit dhe del ne Triesh aty rrin i msheft edhe dy vite , por mbasi hapet lajmi se ne shtepin e Ivanajve shihen rrobet e Sokolit sepse i posedonte si pak kush ne at koh ne mengjes shtepia e Ivanajve gjendet e rrethuar dhe u kerkohet Sokoli i gjall ose ini te gjithe te pushkatuar , pasi qe informohet se kush e kerkon sepse i kishte dhene fjalen Smajlit se kurr Turkut sdo ti biej ne dor , ai prenon dhe dorzohet Malit te Zi dhe keshtu vazdhdon veprimtaria e tij ne disa perpjekje çi i ceka me lart , sepse Sokoli kur U zhvidhua Kryengritja nuk ishte ne gjendje seçse ishte ne ishe te thyer dhe aj luftoi me at qfar mundi duke u ofruar ndihma kryengritsve duke kerkuar para gjith botes se edhe ne duem te jemi te lire pra Memorandumi i Grces dhe 12 kerkesat qe i perpiloi Sokoli ne pajtim me te tjeret Malsor , nuk di cfare beri aj ne dem te kesaj Malsie apo vetem se deshti te behet aleat me Malin e Zi dhe ta Deboi armikun 5 shekullor , ky ishte mkati ma i madh i tij edhe kjo i mbetet studiuesve te vertetohet dhe te studiohet se si u be dhe si rriedhi puna , vetem me argumente dhe te verteta ecet para dhe jo duke ofenduar pa marr para sysh se kush asht ne pyetje ….edhe sa i takon Sokoli nuk ishte nipi i Smajlit por djali i AXHES , ja pra SMAJL MARTINI I MARTIN VUKSANIT e SOKOL BACI I BAC VUKSANIT …ju pershendes
-
Une spo dua tani te dal nga tema,per Smail Martinin aferim thohet Turqisht,i lumte se ka nje histori te shendosh qe smund te njodhoset. Per djalin e axhes te tije Sokol Bacin, ka variante te ndryshme,une vetem thac duhet me u rishqyrtua historija. Tash jan kushtet dhe mundesit me shkua deri ne arkivat e vendeve per rrethe, dhe te zbulohet e verteta. Ju kushrinjet e tije qe po e mbroni aqe shum keni te drejt, por edhe ne kemi te drejt te pyesim pse i jepeshin dekorata nga Krali i Malit te Zi Nikolla,pse i paguente nga 400 napulana arit qe ti mbante te rekrutuat disa 10 malsor te Hotit,Grudes,Trieshit,Kojes e besa edhe ne Shkrel,Kastrat e Shkrel ndonja, qe ti sherbenin gospodarit. Tani a ishte pun e mir apo e keqe zbuloni ju,une spo komentoj ne ato pune. Rruga Sokolova qe mban emrin e tije dhe shum dekorata ne Cetinje shkoni dhe gjurmoni vet. Keto jan fakte zotni dhe ju zotni Gjok Gojcaj sinqerisht kam nje pyetje per juve pa ndonje djallezi.. Pse nuk i ke kendua apo me mir te themi pse ske shkrua ndonje kange pwr Sokolin si per kta tjeret qe i permende,apo vetem se ka nje te kaluar te mjegudhte. Shpresoj ajo mjegull te pastrohet dhe ky burre te dali ne drit te vertet…Por deri ateher kujdes. Ju mos me keqkuptoni une po flas simbas literatures se dy akademive tona ne Tiran dhe Prishtin. Le te shpresojm se jan gabim keta akademik dhe e verteta te dalin ne driten e diellit,dhe mandej do ti kendohet me krenari edhe Sokolt..deri atehwr kujdes. Le te na falin Smail Maetini nje hero i vertet per te cilin esht dokumentuar qe ka qen njeri i merituar i Malsis dhe i mbar kombit ton Shqiptar. Urime dhe gezuar te gjitheve ky 100 vjetor i pavaresis se Shqiperis me deshir qe nje dit te shpejt te kemi edhe bashkimin kombetar…
-
Kam menduar se i thone Sokol Bac Martini!
Faleminderit Preci, per korrigjim!Kam ndegjuar per ato argumente qe solle dhe pres qe ato te shkruhen, te vertetohen dhe perfundimisht cdo gja te marre trajten qe meriton.
Don kohe, don pune, don studime dhe perfundimisht malesoreve duhet te u servohet e verteta mbi figuren e tij, sepse metevertete ka pase referenca te medha , si pak kush tjeter nga ato treva.
Me kenaqesi do t`ia kisha kushtuar nje kenge, per mundesine time…!
-
Gjok….Kuptohemi mire , dadhimi esht se une ma nalt shkrova ….gjat kohes se fundit……., sidomos 10 viteve te fundit vjen ky nacionalizem i vetmuar.Sidoqofte te lumte per realitet qe ke ber ma par ,shkrimet e mira reale , kengat me vend ,kurr nuk humbin .Sa i perket analizave tjera spo shkoj ma tej .Shkrimi ma nalt nga Malsia e Madhe e spjegon edhe mire realitetin , dadhimi esht se ne ne shume raste mshilim syte dhe veshte per hire te tjereve apo shumices, kurse per Malsoret tone hapim syte deri ne koder , dhe analizojm chdo miz sipas deshires apo interesit,Une di me than ni se Malsoret qe nuk paten nime nga kurrkushi e sidomos te shtetit Shqiptar pervech disa indivadeva mos te kishin qendrua , veprua diku me force diku me mjeshtri te garantoj Malsia sot nuk do te kishim po do te jet ni Chamri e asimiluome , ……Nuk angazhohemi shume as mundohemi ti analizojm apo kritikojm me vend dhe fakte ata qe chkatrruon Shqiperin , ata qe ndan tokat shqiptare,ndan Kosoven,hapen dyert dhe dritaret per anmikun ne chdo rast, luftuon per Turqi dhe mal te zi ,dekorohen ne aga dhe pasha ne luftra edhe kundra shqiptareve, duolen ne penzion , dhe sot i paraqesim si shpetimtaret e kombit tone,,,hmmmmmm…dichka ktu nuk esht real….ni liber historia shkruan ,,,Mirdita kishte ber marrveshje-pakt me Serbi per ndihme qe aj te jet Republik ne vehti, dmth..Serbia ti ndihmojn ushtarakisht ne rast te luftes Mirdites qe te shkeputet nga Turqia e vogel ne ballkan ashtu sich e quojshin Shqiperin , kjo gje ndolli ne fund te viteve 1800 dhe fillimit te vitit 1900… nuk mund ti duroj me dredhinat e ‘shtetit’, ndrrim feje,ndrrim vleftave kombetare etj,,,etj,,,,tash kush esht aj qe mund ta paraqes ket gje si tradheti kombetare….
-
Realiteti,
Ketyre qe ua kam kushtu kenget, kam lexua vete dhe me kane thane te tjeret se jane per kange. Edhe nje gja. Mjer ai popull qe nuk ka kujte ti kendoje! Une, kur eshte fjala per epiken, ma per qejf shkruaj per ata qe i merr plumbi sesa per ata qe vdesin ne dyshek, por edhe te dyteve u shkruaj.
Qe nje shembull:
Edhe Esad Pashe Toptanin edhe Avni Rrustemin i pat marre plumbi. Te dy meritojne kenget sipas vepres. Edhe Zogu, qe vdiq ne dyshek, por qiti pushke per dajen…, a nuk e meriton nje kenge te “bukur”, ashtu?!
Megjithate, asgja nuk ashte perfundimtare!
Deri tash eshte thane se Kristofor Kolombo ka zbuluar Ameriken, ndersa tash po thuhet se para tij e ka zbuluar Leif Erickson.
Keto gjera metevertete te vejne ne pozite te keqe…dhe te shtyjne te shkruash nje kenge dashurie, qe se luan as topi.E zgjatme….!
-
Gjok tu kisha lutur shoqerishte te mos gutesh me kange per Sokol Bacin pa me e pa te verteten. Besojm se shum shpejt do te dalin historija e keti malesorit te njoftur,mbas te cilit po cohet shum pluhur. Kalofshi mir me shpres se e verteta do te dalin ne drite.
-
nikolle says:
po e paske shkrua ni te vertet historike ne stilin mate bukut te munshm ne at te malsis te pershendes
-
malesia e madhe says:
Nuk jam historian e as nuk kam aq shum kohe per gjurmime por kam lexuar bajagi mir dhe i percjelli mjaft emisionet kushtuar historis e debateve historike.
Sa te duesh ke shkrime ku shkruan se Mirdita me ndihmen e Serbis pati shpall shtetetin e vet ne krye me Gjon Marka Gjonin i cili diku shfaqet si nje hero i madh dhe diku si tradhetar i madh…. i njajti shkruan se ka qendrua gjat ne serbi dhe atje asht kapas status te vecant dhe privilegje. Gjithashtu edhe per Zogun i cili gjate ka qendrua ne serbi dhe nga atje bashk me ushtaret jugosllav ka ba kryengritje per rrezimin e qeveris se Fan Nolit. Sigurisht se serbia i ka ndihmua se kapas pretendimet e veta dhe e ka pa si njeri i tyne, kurse Zogu per pretendimet e tija qe ne fund edhe u realizuan.E shum e shum tjere e raste tjera. Perderisa per Fan Nolin shkruan se me ndihmen e bolshevikve rus pati marr qeverin.
Zogu likvidoi Bajram Curr e Luigj Gurakuq etj e sot ne shipni punohet permendorja e pavarsis ku kta burra bashk kan me qendrua… historia jon besa shum e nshtjellueme dhe nuk din njeri ne cka me besua.
E sa per pagesat, tgjith kta e shum tjer jan pagua prej armiqve e ne at koh demek miqve te shqiptarve.
Edhe gjat kryengritjes se malesise Ded Gjo Luli me tgjithe tjert kren ka qendrua ne mal te zi dhe atje jan furnizua me arm, municione etj bile edhe kanpas ifar pagash. sa me randsi a jan ken rroga apo ndihma, por jan ken para.
E gradat i kapas fitua edhe Gjergj Kastrioti prej turkut, bile graden ma te lart qe ka mund ta marrin nje ushtar turk e ne fund e ka luftua po te njajtin turk, bile ka ba edhe aleanca me armiq te ndryshem e nder ta edhe em serb.
Por historia nuk mundet me u shikua vetem ne nje drejtim ose ashtu si na konvenon neve por duhet me i kqyr tana ant edhe pozitive edhe negative e mej analizua rrethanat mir si e epse.
E Sokoli kur tradhtohet prej malazezve mir dihet se i prish mardhanjet me ta edhe shkon e jeton ne Shkoder prej 1914 deri ne 1919. Tash nuk e kuptoj pasi nje tradhtar aq i madh sich e paraqesin disa mund ti lejohet me jetua ne shkoder, ose si nuk u gjet dikush me e likvidua, ashtu sich jan likvidua shum tradhtar.
Si mund tjete qe Sokolin e lypin me e denua 2 superfuqit e mdha, rusia e turqia e ne fund prishet edhe me malin e zi e jeton ne shkoder e nuk i lejohet ma me hy ne mal te zi vetem para vdekjes 1 vit kthehet ne Kshev ku edhe vdiq. A thua u chua tan aj pluhen pse ishte tradhtar apo se ishte nje patriot, diplomat e strateg i vertet shqiptar. Pse ishte nenshkruesi i pare i Memorandumit te Greces (dokumenti ma i randsishem deri en shpalljen e pavarsis), Kryetar i Komitetit te Podgorices, qendra kryesore dhe e vetme nga ku u udheheq kryengritja e 1911 etj etj etj
Ndoshta nje dite del ne drite e ndoshta besa edhe askurr -
Ti, malësia e madhe (me shkronja të vogëla)paske nuhatje në histori dhe nga ligjërimi yt shihet se ke në “kompjuterin” tend mjaft material për histori,por u dashka një sistematizim i tij kronologjik.Parashtrimi i pyetjeve që bën në shkrimin e mësipërmë është mjaft interesantë, edhe se thua se nuk je historian dhe se nuk ke shumë kohë me harrxhua në këtë drejtim.E vertetë është se akoma nuk është studijuar,hylumtuar dhe shkruar historia e Malësisë së Madhe prandej dalin shumë dilema se
kush është hero e kush tradhtar.Të tërët pa përjashtim që i permende kanë anuar nga dika.Do ishte gabim dhe qesharake ngritja e permendorev
e të përbashkëta si psh Dedë Gjon Lulit si Esat pashë Toptanit (bie fjala),për rastin e jubileut të madh paraprak-100 vjetorit të shtetësisë shqiptare
Megjithqë uroj që këso gabimesh flagrante nuk do bëhen! -
Mark ,me duket se malsia both bukur e shkroj ni biografi te vogel dhe te vertet per ata qe dine me mendua dhe duon me kuptua shume reale .Shume here esht ma mir mos me shkrua as me fol kur njeri behet igmorant ndaj fakteve apo te vertetes pa arsye .Ju dini dhe kuptoni per ne fund shkrua krejt pa lidhje ne ket shkrim.Me siguri se juve e dini psehin edhe pse fakteve po u hik me do krahasime te pa vlefshme dhe te pa krahasuora!!!!!!
-
Hoti says:
Nder dhe lavdi per figurat e ndritura te Smajl Martinit dhe Tring Smajles, por jo per figuren e zymte e te ndotur te Sokol Bacit.
Sokol Baci ishte larg e larg personi me i pregaditur i kohes jo vetem ne Malesi por ne gjithe Shqiperine e veriut. Ky mund te bente vepra gjigante per Shqiperine ne ate kohe por fatkeqesisht ne momentet me vendimtare ne 5 shekuj ai u gjend ne anen e Malazezeve duke ju ndihmuar atyre te gllabronin trojet shqipetare qe sot jane tokat me te pasura dhe pikat me interesante ne Mal te Zi. Kral Nikolla e ka patur krah te djathte Sokol Bacin e per kete me bindin nishanat e Sokolit, emerimi i rruges ne Podgorice, ata qe shruajn dhe thone historianet Malazez, ata qe e tha studiusi Kosovar Mark Krasniqi qe me vite i shrytezoi arkivat e Cetines dhe me te cilin kam patur edhe bisede te gjate private, napolonat e arit qe Sokoli i merrte cdo muaj per te krijuar e ushqyer rrjetin e agjenteve te gospodarit, ishte strategu kryesor i Kral Nikolles per marrjen e Shkodres etj e etj.
Nuk do te komentoje me ne kete tem por do ta perfudoje me kete se Malesia ne vitet e pavaresise i dha dy heroje te medhenj njeni Ded Gjon Luli i Shqiperise e i dyti Sokol Baci hero i Malit te Zi. Pa Ded Gjon Lulin historia e Malesis do te ishte shume me e varfer, e pa Sokol Bacin Mali i Zi sote do te ishte me i vogel. E them kete duke u bazuar ne materialet qe posedoj, megjithese jam i sigurt se per Sokol Bacin ka edhe me shume te zbulohet ne arkivat e Cetines qe me shpejtesi do ta evaporonin mjergullen qe disa nga ju gjithni spo mund ta penetroni.tung,
HOTI -
Haaaa ,sa qesharake aq naive more hot…, duket se sokol baci kenka ken i barabart me skenderbeun saj perkt cheshtjes shqiptare…… Te dy te pa fat ,,,,, njeri luftoj kyndra islamizmit dhe ne fund u be chka u be , tjetri liftoj per ni malsi te madhe – shqiperi te lire , fe komb dhe gjuh dhe ne fund kote…….
-
Malet says:
Ni rast i rradhe ne kohet e fundit ose edhe ma gjer , i qitur pas dore nga shume historian ne thojza , shkrimtar apo letrar qe merren me histori te kaluares , mohojn apo ndryshojn me qedhim te vertetetn , por jo nga Gjovalini me ndihmas , qe shkurtimisht por me fjale reale pershkrua ni Histori te ditur nga shume por te mbshefur nga te njejtet me qedhime te chartura njerzore .Sa i perket Smajlite ,pa dyshim esht ni nder figurat ma kryesore te cheshtjes kombetare .Ne anen tjeter sa i perket historis se Sokol Bacit mund te them me plot kuptimin e fjales ka ken patriot , diplomat dhe polignot , inicuosi dhe formuluosi Komitetit qendror , Memorandumit te Greches, – organizatori dhe dirigjent i Kryengritjes se Malsis se Madhe ,perfaqsuos i Shtat Maleve te Malsi ne Istambull ku shkurtimisht edhe Malsia e Madhe me nalte e parshkrua . Nuk esht koinsident qe ky zgjidhet kryatar komitetit qendror , kryeudhheqes dhe bashkluftar i patrioteve ma te medhenj te Malsis dhe Shqiperis , inicuos i te gjithave akcioneve per cheshtje/levizje kombetre. Nuk esht koincident qe Koli – doktor i shkencave juridike (jurist) albanolog i gjuhes Gegnishte (Shkodrane) – i biri i Sokolit , ishte sekretar i Komitetit Qendror , dhe perpilus i Memorandumit te greches ,prokuror ne administraten Shqiptare te Ahmet Zogut , aktivist dhe ligjeruos per cheshtje Shqiptare ku ma fund to ta shofim edhe shkrimet nga Ernset Koliqi. Tash ne qoft se keto vepra kan ndoni randesi per cheshtjen kombetare ather kjo esht puna dhe veprimtaria e tyre dhe kurrkuj tjeter, ne anen tjeter ne qoft se keto vepra jane me karakter antikombetare , anti Shqipatre ather esht per historianet-letraret – shkrimtaret ti shpadhin tradhetar ..pik….Tash tye kqyr realitetin, situaten dhe gjendjen mjerore qe Malesia gjindej , te kufizuar me armiq , shperngulja e mijrave shqipetar, ikja e tyre nga shtipiat ,skami, mjerimi shtypja politike – fetare dhe kombetare ku te vetmin strehim te garantuom nga fuqite e medhaja jo nga Mali i Zi fatkeqesisht gjenden strehimin vetem nen Mal te Zi ( qe pate interesa te veta tradhtuose ) jo ne Shqiperi apo ndokun tjeter.Per ket gjer kan shkrua dhe folur shume , por te analizuar ket fenomen nuk me duket se esht humbur shume kohe .nga asni , pse Shqiptaret iknin nga trojet e veta , chka beri Shteti am , dh ku kje gjat tere ksaj periudhe .Tani mos te zgjasim shume per ket cheshtje , postoj vetem disa dokumenta te shkurta qe posedoj si argument i ktij shkrimi …se po te deshtem me shkrua biografin dhe veprimtarin e tyre kishte me u dasht ni kohe e gjer / gjat dhe mund te shkruhen shume shkrime dhe libra , …………..
Kjo ban pjesë në nji cikëll leksionesh qi Ernest Koliqi ka mbajtun n’universitetet italiane.
Marre prej: shqiperia.comAsht një përkthim besnik dhe i kujdesshëm në vargje të lira. Autori ka botue shpesh në “La Nazione Albanese”, lirika shumë të rrjedhshme e patetike, tue përdorë të folmen e Pallagorio-s (provinca e Cantanzaro-s) të pasunueme me hijeshi e kujdes fjalësh toske. Në të njëjtën periudhë, me 1900, gjejmë një version të kangës V të Ferrit, realizue nga Sokol Baazi (Sokol Baci), i cili padyshim asht Kola, i biri i t’famshmit Bajraktar të Maleve të Mbishkodrës Sokol Baci. Kolë Baci ishte diplomue në Romë dhe shumë nga poezitë e tij patriotike shkrue në fillim të këtij shekulli e botue në “Nazione Albanese”, lexohen ende me interes. Në provën e tij të përkthimit dantesk, Baci jep provat e një mjeshtrie në përdorimin e vargut endekasilabik (i panjohun për poezinë popullore të Shqipnisë dhe i përdorun vetëm nga italo-shqiptarët ndër vjerrsha, pra ndër serenatat tipike nokturne të dashunisë) e në lirshmërinë e spikatun në përdorimin e tercinës së lidhun, aq e vështirë në shqip për rimën e saj të trefishtë. Gjuha që përdor asht ajo gege e Shkodrës, gjallnue e fuqizue nga përdorimi i shprehjeve idiomatike. Epoka e dhanë në të cilën u ba kjo sprovë meriton vëmendje.
Thirrja e Komitetit Qendror
qeverisë xhonturke
Romeo GurakuqiMë 1 maj, Komiteti Qendror Shqiptar (i papërcaktuar se ku), i drejtoi,
nëpërmjet gazetës austriake “Vaterland”, një thirrje Qeverisë së Turqve
të Rinj dhe opinionit publik, në të cilën ndër të tjera, jepeshin të qarta kërkesat e kryengritësve shqiptarë. Ato ishin, së pari, krijimi i provincës
së Shqipërisë; së dyti, shkollat shqipe të mbaheshin prej Qeverisë; së treti,në kohë paqeje, rekrutimi i shqiptarëve për shërbimin ushtarak, të mos kërkohej që të bëhej jashtë Shqipërisë. Kërkesa shqiptare për autonomi binte në kundërshtim me përpjekjet unifikuese e osmanizuese të xhonturqve.Ata mund të ishin dakord t’u jepnin shqiptarëve vetëm privilegje që nuk e cenonin këtë bashkim.
Memorandumi ishte nënshkruar nga Muharrem Bushati, Isa Boletini, Sokol Baci, Dedë Gjo’ Luli, Abdulla Aga, Preng Marka Kola dhe Mehmet Shpendi.Kryengritjes së Malësisë
Pjesë nga libri i studiuesit Romeo Gurakuqi, “Kryengritja e Malësisë së Mbishkodrës 1911”.
Kryengritja e Malësisë së
Madhe, mars – gusht 1911
Më 23 mars malësorët e Hotit, Grudës dhe
të Kelmendit qenë në gatishmëri për fillimin
e luftës kundër pushtuesit otoman.
Ndërsa më datën 24 mars, nga mbrëmja, u
dha shenja e kryengritjes së përgjithshme
të “Lekëve të Hotit, të Grudës dhe të Kelmendit”
Më 4 gusht, de facto, kryengritja shënoi fundin e vet. Grumbulli i parë i tyre u nis që atë ditë në mbrëmje nga Hotel
Podgorica, një pjesë e tyre do të vazhdojnë në ditët në vijim, 5 dhe 6 gusht. Më datën 6 gusht praktikisht të gjithë
anëtarët e fisit të Kelmendit dhe një masë e madhe e fisit të Hotit, Grudës e Kastratit ishin kthyer tashmë në territorin
shtetëror turk, përkatësisht trojet shqiptare dhe Podgorica ngjante të ishte bosh pa ta. Vetëm disa qindra, që
ende nuk kishin vendosur të ktheheshin, në mes të cilëve edhe bajraktari i Hotit, qëndruan në Mal të Zi.Ne Fund ……
Kryengritja 1911
Turkey offered Amnesty for all …., 28, 104.,,,,,
,except The leaders ,,,,Sokol Baci (Grude), Dede Gjo’ Luli (Hot),
Luc Mark Gjeloshi, Frano Pali and Marash Pali (Kelmend)
, Mirash Luca (Kastrat), and Mehmet Shendi (Shale) …… all will be prosecuted
As enemies of Sultan for there activities against Ottoman Empire …. -
Për “Portën”!
Unë kam thënë dhe gjithnjë thom se historia shqiptare e në veçanti ajo e Malësisë së Madhe edhe më në veçanti e asaj pjese jashtë shtetit ëmë (Shqipërisë) akoma nuk është hylymtua,studiua as shkrua si duhet deri më sot.Këtë mundem me argumentua me shumë fakte që posedoj.Nuk thom se nuk janë shkrua monografi,artikuj e libër
tha të ndryshëm nga shumë autor të lloj llojshëm,por ata nuk mund të quhen historijan të gjithë.Pranej
zotëri apo zonja “Porta”lexoje më me vemendje artikullin tim dedikua Malësisë së Madhe e do shohish e ndofta kuptosh se nuk është pa lidhje siç thua ti.Po ashtu do shohish se nuk injoroj asgjë dheaskun.Unë fakteve nuk u hiki dhe poashtu nuk bej krahasime të pa vlefshe si thua .Gjithashtu ta bej me die se s’kam nevojë me më këshillua ti se a është ma mirë me hesht a me shkrua.Ma ke borxh
një kerkim faljeje publike edhe se mëshehesh pas emrit të rrëm (pseudonimit)Porta. -
Normat says:
Malet,,,
,jame pa goj sa i perket keti shkrimi,chka te thom.E njof historine miremje ,e ne anene tjeter te them nuk jame Historian por kame ndigjua shume per ket aq shum sa qe po te kisha kohe nuk do te jen mjaft 2-3 fleta shkrimi .Te them juve dhe te tjereve se ket Histori e ndigjova shume neper pleqni/pleq te Malsis se sa neper Libra te Historis ,gjithashtu nuk esht per mua ta vlersoj ket shkrim ,por te lumte kush do qe ije ne ket shkrim ,,, -
Ty Hoti mundem met than se edhe ne qofte se gjurmon ne arkivat e Cetines , jo vetem Sokol Baci Muar Napulana por muaren te gjithe Kreret e Malsise Madhe e nder ta edhe DED GJO LULI ka marr e bile e ke vulen e gishtit te tij se me shkrua ska dit se si rriedh puna ma von nuk e di se nuk jam historjan por kte e ke dokument ….
Malet te lumte kte e kam ndigjuar nga te moshuarit rrnosh sa vet EMRI qe paske dhe ta gjat Zoti Jeten … -
Jam i bindur se do të ishte tejet interesantë,nëse mu
ndesh me e dokumentuar zotëri Prëci (ndoshta Prëçi) se Dedë Gjon Luli ka marrur napulana në Cetinë nga
kral Nikolla duke vu vulën e gishtit të tij,pasi nuk ka ditur me u nenshkrua se ishte analfavet.Pasi ti thua se nëse Hoti i gjurmon arkivat e Cetinës do të hasi në
këtë dokumenët.Bëre ti këtë gjurmim e mos shkruej me hamendje.Unë personalisht nuk e besoj këtë e aq më pak kur diku në Ditarin e Prenkë Grudës me
titull”Ditari i nji zemrës së lëndueme 1937-1975″ e kam lexuar (por tash e kam të vështirë me e gjetur faqen për citim këtu) e kam lexuar se një herë kur një grup malësorësh paskan pas shkuar në Cetinë te Kral Nikolla e që u paska pas pri Sokol Baci ku ka qenë edhe Dedë Gjon Luli.K.Nikolla i paska përshendetur me “Mirë se erdhët o bijtë e mi!”Veç
Deda ka kundërshtua duke iu përgjegjur:-”Na ty nuk të prenojmë për babë e për komshi po!”Të tjerët i mirë pret e Dedës i urdhëron që për 24 orë me e lëshua Cetinën si persona non grata.Kështu Dedën e përciellin deri në Rijekë dhe kalon me anije në Durrës.Nga kjo del se po ti kishte prenua Deda napulanat e k. Nikollës nuk kishte pasur këso peripecishë përkatësisht problemesh. Unë deri sot kurkun nuk kam has se Dedë Gjon Luli ka prenua para prej kujdo qoftë në këtë mënyrë si po deklaron ti zotëri Prëçi.Do të ishte më burrërisht të paraqitëshe me emër të vërtetë e jo me emër të rrem (pseudonim)kur rrokesh në këso çështjesh mjaft të ndieshme madje të koklavitura.Të them edhe këtë:-unë zakonisht nuk polemizoj me persona që shkruajnë nën pseudonime,por këtë herë më iritoj ky shkrim i yt Prënçi se e konsideroj të pa vërtet.Nuk jam i Hot që me embrojtur të hotin por jam nga Koja,por D.Gj.Luli është i gjithë shqipëtarve. -
lekegruda says:
Eshte e vertete se Sokol Baci ka qene nje nga antiosmanet me te medhenje te kohes.
Intelektual diplomat dhe njohes i disa gjuheve.
Te gjitha ia thote historia por , ku ishte Sokol Baci kur Mali i Zi e rrethoje Shkodren me, 1912.
Kjo tregon qarte se te gjitha ato poste qe i pati gjate KRYENGRITJES ishin nen trysnine e Kral NIkolles.
Sigurisht qe Sokoli e ka dashte Shkodren kryeqytet te Malit Te Zi , perndryshe kishte dhene
doreheqje nga postet e larta qe kishte ne qeverine e kral Nikolles.
Tere ate bagazh diplomatik , si njohes i shume gjuheve te huaja dhe si intelektual qe ishte
pse nuk shkoi ne Shqiperi , si i biri i tij Kola , te jap kontributin ne forcimin e qeveris shqiptar?
Sokoli prej fillimit eshte angazhuar , me te gjitha forcat dhe influencen qe kishte , qe
kryengritesit te ishin nen kontrollin e Cetines.Ai u be edhe kryetar i Komitetit te
Podgorices , jo qe te ndihmoje kryengritesit dhe refugjatet , por qe te ndikoje tek ata qe ta
pranojne kral Nikolle si babe.
Eshte e vertete se Mali i Zi gjate kesaj kohe i ka pranuar shume refugjate shqiptare , jo qe
t ” i ndihmoje , por per qellime te caktuara politike .Nga njera ane , ne emer te refugjateve ,
merrte ndihma te medha nga organizatat nderkomtare , ne anen tjeter , permes emisareve
si Sokol Baci , por edhe shume te tjere , paraqitej si shpetimtare i malesoreve.
Por , dihet qarte , Mali i Zi atehere edhe sot nuk ka patuar dhe as nuk ka qellime te mira
ndaj nesh.Qellimi i tyre gjithehere ka qene i njejte , por metodat e veprimit , kane ndryshuar
sipas kohes dhe rrethanave.
Me nderime , Leke Gruda
-
Mark Gjonaj says:
Ka dy forma per te ndihmuar, kur je ne perforcim dhe kur je ne mbeshtetje. Keshtu, sipas Z. Lekes, Sokoli ka qene ne perforcim te qellimeve te Krajlit, pra i sherbente drejtpersedrejti dhe mvaresh nga ai. Kur je mbeshtetje te tij, zgjidhe detyra sipas kerkeses, por mbetesh nen identitetin tend, me te cilin dhe mbulon veprimet dhe ka edhe sot qe per interesa te veta e shikon thundren e okupuesit, por nuk e kundershton ate, e zbukuron, i bene dredha dhe e justifikon ate; ndoshta dhe pranon poste e merr rrogen e majme. keta jane me te demshem se ata qe e kane humbur identitetin kombetare dhe te flasin shqipt kur i takon rastesisht. Faleminderit Mark per polimiken dhe dyshimin tuaj dhe Lekes per shpjegimin. Qellimi dhe zemra te jete e mire, ne debatojme, per te vendos e kane fjalen historianet dhe studjuesit!
-
Sa interesant , Marku dhe Leka shkruojn apo lexojn vetem shkrimin e vet dhe ata qe u pelqen atyre , pergjigjen ne pyetje qe vetvehtes ja paraqesin dhe vin deri te ni konkludim te kufizuar dhe shume qesharak . Lexonje mire shkrimin tuoj dhe jame i bindur se mbasi ni kohe te shkurte edhe ju do te bindeni se esht qesharake e tretur dhe pa kurrfar faktesh , shume e ni anshme dhe kontradiktuose..Marku shkrua te thane dhe te thacha , kuvesa grash,,,,gjoja se ni shkrim apo ni njeri qe nuk ka ken Historian bile nuk i ka as 4 vjet shkolla po e dika historin ma mire se te gjithe tjeret apo faktet nga historianet e vertet te paraqitur ma nalte .Bazimi i Markut i kufizuar vetem paraqet ni shkrim te pa vlefte , pa interesant , jo real Marku ignoron faktet e shkruome ma nalte jo nga une apo aj , por jane dokumenta historik qe mund te shikohen ne chdo vend aty ku paraqitet historia . Mundohet te gjej chdo mnyr qe mendimin e vet ta paraqesin si te vetmin , me fjale dhe shembulla qe vetem aj mund ti besoj dhe kurr ni tjeter…ne malsi kan pas thane,,,, qe kojshia zavendson vllaun, tye marr para sysh se vella as partner malsia nuk pati nga Shqyperia ather vjen pyetja dhe me chfar qedhimi pat Deda qe i ka then kral Nikolles qe te kemi kojshi e jo anmik , poashtu shkrua se Deden e perciedhe deri ne Rijek , po kush e perciedhi deri ne Rijek ??????? a din Mark se ku esht Rijeka ??????? A e din Mark se turqia kerrkoj edheheqesit e Malsis dhe i denoj me vdekje …lexoji kta emra edhe ni her se bela harron shpejti ,,,,,,te shkruom jo nga une apo ti por prap mund ta gjejsh ne chdo vend real te historis…
Kryengritja 1911
Turkey offered Amnesty for all …., 28, 104.,,,,,
,except The leaders ,,,,Sokol Baci (Grude), Dede Gjo’ Luli (Hot),
Luc Mark Gjeloshi, Frano Pali and Marash Pali (Kelmend)
, Mirash Luca (Kastrat), and Mehmet Shendi (Shale) …… all will be prosecuted
As enemies of Sultan for there activities against Ottoman Empire ….te gjithe keta gjenden strehimin ne Cetij ku kalojn ni kohe afer 6 muoj ….
Ne fund Mark , njofja e historis nuk vjen vetem nga ni liber apo ni shkrimi “historian” bindeni shume kollaj nga analizat tuoja te kufizuar ne ni shkrim apo liber , ,,,,, -
A histori e quan injorancen tende ti ” i maleve”? Edhe nese ke lexuar nje lektyre te vetmen shkollore nga historia, duhet te keshe guximin te thuash: Une jam filam fisteku dhe keto argumente ua sjelli nga ” filan libri” ose ….dokumenti. Ndryshe, eshte krim te mos dijsh me shume nga historia dhe politika.
-
Lek Gruda …..Emri madh ….
Se Parit duket se jemi dakord ne disa fjal ….se dyti fjalet tuoja….. armik antiosman i asaj kohe …ose me fjale tjera Lek Patriot …. i djegur .,,se treti historia nuk e njef keta aq sa kishte me u dasht por e mohon dhe mbshef keta pothuojse 70-80% per qedhime te ndryshme , mund te them per te njejtin qedhim qe edhu ju e mbshefni keta apo nuk e nifni krejt ket cheshtje .Pyetja juoj vjen ku kje Sokoli 1912 ////////.Se parit Lek me 1912 shteti shqiptar ishte i pamvarur , me qeveri dhe kufij-pamvarsi Lek mbas 500 viteve luft antiturke .Se dyti Lek si shtet i pamvarur fatkeqsisht as Shkodra as Shqyperia nuk kishte nevoj per Sokolin e as per Deden, tash ne vitet e 70 ,,,as Memetin as Luigjin.Se treti Lek , kjo nuk kallzon as tregon as ni sen qe ju po shkruoni apo po mendoni- Lek , por thjesht tregon te verteten, realitetin qe po me duket se e ke harrua …., se chdo shtet i pamvarur ka kufite e vet dhe mbron ata kufij ne chdo mnyr dhe ne chdo kohe kjo vlen edhe per Shkodren apo chdo tjeter qytet mrenda kufijeve, ,,Gjithashtu duhet cekur se ne vitin 1912 nuk kishte rast lufte ne mes Shkodres dhe Malit te zi , kjo ndolli ne vitin 1913, ku ne ket lufte muoren pjese shume Malsor me qedhim te debojn Turkun nga Shkodra dhe me la disa borxhe ndaj atyre qe luftuon kundra Malsoreve gjat kryengritjes.Mjerisht Lek ,,,Shkodren nuk e sulmoj as nuk e mbroj Sokoli , por aj nuk kishte nevoj per keta , se Shqiptari ,Kryetari i Shkodres me emrin Esad Pasha i mbriti Malaziasit me duor hapur dhe dorzoj chelsat e Shkodres per qedhime te veta kralnore .
Poashtu Lek -ju pergjigjeni se postat gjat kryengritjes jane te dyfishta…..tye ignorua faktet..se Komiteti qendror nuk e formoj Kral Nikolla por u formua nga patriotet mate medhenj te Malsis dhe perbehej nga keta ….Sokol Baci
Nikolle Ivanaj
Kolë Sokol Baci
Dedë Gjon Luli
Nikolle Soga (nga Shkodra)
Luigj Gurakuqi
Mehmend ShpendiKomiteti bashkpunonte me
Pater Gjergj Fishten
At Ndre Mjeden
At Jak Serreqi
Pater Bona Gjecaj
Isa Boletinin
smail Qemalbeu
Dodë Brajcin
Aleksandro Siliqin etjNga keta burra qe rrjedhet tere Historia Shqiptare , zgjidhet kryetar Sokoli – nga kurrkush tjeter , kto jane fakte e jo endrra ,,,,gjithashtu une nuk e di ate njere qe nuk dota ndijte vehten krenar te jet ne mes te ketyre emrave , perpos juve Lek …. ni fjal e vjeter Malsore thote ,,,kallzomi shoket se te kallzoj kush je ,,,,
Poashtu Lek ju shkroni pa vemendje dhe pyeteni pse Sokoli nuk jetoj ne Shkoder…
Lek ..modha ner modh bjen ..Sokol Baci jetoj ne Shkoder , dhe kishte shtepin ne Shkoder ku jetonte dhe studijonte i djali i tij .Ajo ishte shtepia e Sokolit ,ku jetoj deri ne vitin 1917-18, mbas kthehet ne Kshev dhe pas pak vdiiq…..ne fund po me duket se esht kote me shkrua per ata qe kufizojn vehten me Historina te rrejshme , sidomos kur shkrua Lek se Sokoli kishte dasht Shkodren si kryeqytet i Malit te Zi ,,,po ni pyetje Lek ,,a kini ndiggjuar ndoni her per Memorandumin e Greches …..kush ishte perpiluos, kush ishte kryetar , ku kje qedhimi i Memorandumit qe nifet si pltaform e pamvarsis se Shqiperis dhe bashkim i trojeve …apo do te kesh arsyetim se as ketu nuk kan dite chka kan bere ….vetem perkujtim e besoj se ne keta tjrat pyetje do te pergigjesh realisht….Memorandumi i Greçes ,Memorandumi famëmadh me 12 kerkesat që kishin në themel autonomin,pamvarsi ,lirie dhe flamuri… Kuvendaret e Greçes ,që kanë hyrë në histori si Rilindasit e Programit te Pavaresisë janë : Ded Gjon Luli , Gjeto Marku -Hot ; Ded Nika , Sokol Baci dhe Tring Smajlja -Grud , Gala Smajli , Gjon Gjeka -Triesh ; Dod Preçi –Kastrat ; Tom Nika , Martin Preka –Shkrel ; Cal Dedli , Lul Rapuka , Llesh Gjergji , Prek Gjetja – Kelmend ; Mehmet Shpendi –Shal ,Prel Marjani –Shosh , Avdi Kola – Gimaj , Pup Çuni e Binak Lulashi – Toplan , Nik Mhilli – Shllak ; Bec Delia ,Dash Bajrami – Nikaj –Mertur ; Luigj Gurakuqi , Hil Mosi , Risto Siliqi – Shkoder ; Sali Hoxh Hidri –Elbasan – perfaqesues i Ismail Qemalit ; Nikolla Lako – perfaqesu
-
Per Leken ,,,,Kryetari i Memorandumit te Greches ishte Sokol Baci i Zgjedhur nga keta. ….
“Libri i Kuqe” (Menorandumi i Grëçes) âsht shkrue shqip e frângishtDedë Gjon Luli (Hot),
Dedë Nika (Grudë),
Dodë Preci (Kastrat),
Tomë Nika (Shkrel),
Cal Dedi (Selce),
Lulë Rapuka (Vukel),
Llesh Gjergji (Nikc),
Gjeto Mark Ujka (Hot),
Mehmet Shpendi (Shale),
Avdi Kola (Gimaj),
Nike Mehilli (Shllak),
Tup Cuni (Prekali),
Binak Lulashi (Toplane),
Bash Bajrami (Nikaj)
Bek Delia (Dukagjin).
Luigj Gurakuqi
Prap ni Shoqni e Zgjedhur patriotash …….. -
Mua dhe ju Malet, historiani na ka treguar nje udhe te mire per te rrahur ne nje objektiv, Une e konsideroj ndihme, sepse e para, kur per patriotin tone Sokol Baci po behet bukur si ka here zhurme; por historiani thote cfare ka literature per te dhe kush din sa me shume, qofte dhe ne gjuhen serbe, ne po perpiqemi te gjejme ate ma te vertete, ma te pranueshme e te besueshme nga bashkmalsoret dhe nuk me vjen mire qe t’i hahet haku, per te ngritur nje figure tjeter. Dhe materialet(shkrimet), kane qene nga malsoret e Malsise. Ne te vertete, mbas dokumentave qe duhet te jene ne arshiven Serbise ose te M-Zi. Por edhe doni ta naltesoni dhe nuk ekspozoheni kush jeni. Kjo ka shume rendesi, nje nga te metat e malsorve matane eshte se 99.% dine mjaft per patriotin e tyre dhe hezitojne te japin emrin. Perse more burra kush prej nesh nuk ka bere gabime, apo si i thoni ju mekate, por e mira shqipotare eshte me fol drejt, me identitet dhe me ngul kembe fort per te nxjerre nje te vertete dhe me e mbrojte fort ate edhe nga demtimet qe per hiq gje duam me e demtuar. Jo kot kam ngule kembe dhe i kam falenderuar gjithe ata persona qe shkruajne me identitet. Cfare i ka gjet ata? Asgje, perkundrazi kane dale me qindra here dhe kane debatuar dhe keshtu ka lezet. Duhet te jemi bllok per te hi ne histori i merituari, apo e kundra kur duan ta “pasurojne” historine me njerez qe u ka dale boja me kohe. Sot po dispjutemi se krahas heroit duan me vene dhe vrasesin dhe dy figurat me te diskutueshme jane Ahmet Zogu dhe Enver Hoxha dhe mbi te dy si nga e majta dhe e djathta qellojne pa pushuar. Vete Nacionalistet thone se Zogu ka bere histori, por dhe zollume; po keshtu dhe Enver Hoxha i ka bere te dyja. Del zogisti demokratik Berisha e thote edhe dajon edhe nipin duhet naltesuar. Del lartmadhnia zogji i dyte, piciruku i lindur ne xhunglat e Afrikes dhe thote u jam mirenjohes oficerave rus se me ndihmuan gjyshin me u kethyer ne pushtet, neser do e thote po keshtu dhe per kerkesen per 10 mije vete qe i bene Zogu Jugosllavise per te sulmuar Tiranen, si dikur Pashiqit per tu kethyer me shperblim territoresh. Prandaj them se ketu eshte nyja dhe e ka bazen shkrimi pa identitet, sepse do te i hidhen kundershtaret dhe do t’i thone se nuk lahet mu…me shu…! Faleminderit!
-
Duket qarte se ke lexuar shume pak , ose nuk e kupton ate cka lexon.
Shkodren Mali i Zi e ka rrethuar ne fund te vitit 1912 , por ne qytet ka hyre vetem pas tradhetise se Esad pashe Toptanit ne naten e 22-23 prill. -
Kuptohe 22-23 prill 1913
-
Lek,
Duket se vet vehten po e kontradikton , korrigjon , nuk esht problem i madh ne qoft se qedhimi nuk esht i chartun ,,,pyetja juoj kje me nalt …..kopium ….Te gjitha ia thote historia por , ku ishte Sokol Baci kur Mali i Zi e rrethoje Shkodren me, 1912……
pergjegj ime kje …. Shqiperia ne vitin 1912 ishte e pamvarur mbas 500 viteve lufte dhe si e tidhe chdo shtet i pamvarur ka kufite e vet dhe mbron ata kufij ne chdo mnyr dhe ne chdo kohe, kjo vlen edhe per Shkodren apo chdo tjeter qytet mbrenda kufijeve te shtetit, ,,Gjithashtu duhet cekur se ne vitin 1912 nuk kishte rast lufte ne mes Shkodres dhe Malit te zi , kjo ndolli ne vitin 1913 ……..pergjegja e Lekes …
Duket qarte se ke lexuar shume pak , ose nuk e kupton ate cka lexon.
Shkodren Mali i Zi e ka rrethuar ne fund te vitit 1912 , por ne qytet ka hyre vetem pas tradhetise se Esad pashe Toptanit ne naten e 22-23 prill ……
Lek , kam lexua both por mundet edhe ma shume ,,,,,
1-Nuk besoj se ka dokument ku paraqet Shkodren te rrethuome mase 5/6 muojsh dmth ,,,qysh ne fund 1912 deri ne prill 1913..
2-Mali i Zi , Serbia e te tjeret , fatkeqsisht kan hy ne Shkoder gadi chdo her qe jav tek atyre , shume para1913 dhe mbas 1913…….
3-Lek , si shtet i pamvarur qe ishte ne fund te 1912 as Shkodra as Shqyperia nuk kishtin nevoj per Sokolin e as per Deden, tash ne vitet e 70 ,,,as Memetin as Luigjin ,,,,,Sidoqofte Tung
Shendet…. -
Edhe une mund ti thome 2-3 fjal per ket cheshtje. Disa her e kam cekur se historia e malsis nepergjithsi mohohet, mshefet, zvoglohet dhe ne shume raste paraqitet si jo relevante per cheshtje kombetare. Une personalosht besoj se keta ka te bej shume se shumica e ketyre luftareve kan pas ni fatkeqsi historike tye marr para sysh emrat dhe fes se cilrs i takuon, dasht e pa dasht ku esht realitet i pashmangur . Po te ishte e kunderta jam ma se i sigurte se do te ishte anasjedhtas dnth e kunderta . Nu po e ceki keta me qedhim te keq , por ky esht realtet i perditshem ku shofim angazhime te ndryshme , rryma dhe aktivitete per ti smadhuar ata qe haptas kan punua , veprua me kamengule qe shqiperia si shtet shqiptar mos te ekzistoj , por si ni krahine turke apo jugosllave . Ni gje e ktill vetem mund te ndolli ni vend ku nuk ekziston patriotizmi, morali , realiteti , kombi esht ni loj e pa kufishme , kurse feja esht cheshtja e te gjithave .si e tidhe feja krijon perchje , ngatrresa dhe zhymje te historis dhe realitetit, edhe ketu neper keto shkrime shifet shume , me pretendim te vllaznim bashlimit apo vllaznimit fetar behen shume gabime , pa verteta historike , munges dokumentare dhe reale. Ne te njejten ane besoj se shumica e ketyre shkrimrbe apo disa shkrime jan reale , tye shiqua kohen dhe nimen qe malsia kishte nga 80-90 % shqiptareve , me fjal te tjera ,,, zero ,,,,, tye marrun para sysh keta chdo njer real , mund te vijn ne konkluzion shume kollaj . Malet,,,,,, shkrime real me dokumenta dhe emra , fakte qe disa po mundohen me u shmangur per interesa te panjoftura apo bashkim/ vllaznim fetar, edhe ni her shkrim shum i mire.
-
Te pergezoj ty me pseudonimin Malet edhe pse nuk di kush ije rrnosh sa vet emri qe paske zgjedh…
-
lekegruda says:
Une po flas me fakte historike.Ndoshta e ke te veshtire ta besosh , por , eshte e vertete .
Lexo pak me shume .
Edhe disa fjale per Sokol Bacin .Ne qofte se nuk ke pergjegje se cfare bente Sokoli gjate dhe pas rrethimit te Shkodres .Ishte dhe mbeti puntori me besnik i kral Nikolles .Si mirnjohje per kontributin dhene Malit te Zi , ky shtet e pat emeruar nje ure te vogel me emrin e tij.Pervec angazhimit te tij gjate KRYENGRITJES , si dore e zgjatur e kral Nikolles, cilat jane aktivitetet e tij ne sherbim te ceshtje shqiptare para KRYENGRITJES dhe mbas saj.
-
Ne prag te Zojes se grudes , si filloj ,,,shkurtimisht artikulll nga Ndua Bacaj,,,,,
. Keto momente janë të shumta ,por ne po kujtojmë disa që janë më sinjifikativet ku “godet” fuqishem mendja dhe zemra e Smajl Martinit… Po e fillojmë me një “evenimet” festimi ku ky prijes popullorë së bashku me “sivllanë”e tij musliman , grudasin Haxhi Ahmet Nika , pasi marrin edhe mendimin e famulltarit të Grudes ,vendosin të bashkojnë shtepiat e Grudes në një festë të perbashket fetare që në vitin 1871 ,duke unifikuar keshtu si festen kryesore të krejt bajrakut të Grudes , atë që sot njihet si Zoja e Grudes ………….
-
Lek..
Me fal por duket se e paske kufizua vehten , si te tidhe nuk meriton pergjigje as debate per ket cheshtje.Kredabiliteti i njerit shifet ne hapsiren dhe kuptimin e kohes dhe rasteve , duket se ju e kini mbydh ata dhe me kamengulje mundoheni ti ignoroni faktet , te verteten ty chkarravit me ni kokfortesi qe vetem ju mund ta spjegoni .Disa her e ceka me fakte dhe shkrime te shkruara jo nga une per nga shume historian , shkrimtar , letrar , me date dhe me vit ,,,dmth ato jane fakte , kurse ju poj tejkaloni apo nuk i shef , ose jane teper shume per at historin e kufizuar tuojen ….
-
kroni says:
Malet ose Ndua bacaj , te lumte , nuk e kam dite kta , arsyeja esht se nuk jam e Grudas.U nuk di chka kini ju Grudasit me emra apo me rrena , bela edhe sini Grudas ,tparet taje kan ken ni e ju vetveten i rrzoni .Smajli e meritoka permendoren ne maje te Dechiqit te Grudes 20 metra nalte e kurrkun tjeter .Zoja e grudes (u nimofte) edhe pse skapas kohe as me dek duket se kurr nuk e paska pas harrua zotin , fen , burrnin , bujarin per ti prit miqt e Grudes ni her ne vjet .Vjerrsha mu knaq , besa kta chi munohen me ule tjeret , munohen me ba shoke ,ose skan ka te vetin .I keqi gjithmon munohet me ba shoke….Per Bajraktaret e Grudes dihet e ska nevoj me shkrua kush neper kompjutera , se ata kan ruoj , fen,gjuhen,kombin, traditat , neren dhe burrnin e paskan ruoj dhe qit edhe festat e Krishtit.Ma mir bashkojuni dhe punoni per ni permendore te ketij trimi dhe te tjereve se sa gjylatiku , me rrena e me emra te Grudes
-
dredhii says:
Smajli legjend e pavdekur, as ndermend nuk me shkoj edhe pse kam ndigjua per keta por si per mjegull se ky esht qe filloj Zojen e Grudes , ni mrrekudhi e papar ne histori te Kombit ……mos me besua njeri.Lek me duket se ma mire si i grudas sich po thua se je , nese je te merresh me do tjera gjana se me shkrua p……kur nuk beson ata chka vertetohet ather metaman je i kufizuar dhe larg te vertetes .Pse nuk shkrua per Turqit e Stamolles qe paraqiten si mretat e komit , se sa per Malsor qe kan vuojtur si krishti per te ruojt fen, gjuhen,kombin , traditat .Hagerte dreqi te shkruomit//////
Edhe une mbshtes iden e Kronit me plot zemer , doti marr pjese ne chdo pikpamje ekonomike…….
-
Edhe zojen e grudes jav kan krijua bajraktaret e jo tjeter. Me shnet edhe ktyre qe po paraqiten me shkrime ruse e me emra te grudes . Edhe un jam per permendoren e smajlit ne maje te dechiqit . Kishte me ken ni gja e mrrekullushme tye pa ne suk te grudes vuksan gelen dhe ne dechiq smail martinin .
-
Bajraktar dhe vojvode jane tituj te dhene nga okupatoret; e para nga Perandoria Otomane dhe e dyta nga Mbreteria Malazeze , kuptohet per cfare qellimesh.
Por , ne mes ketyre ka pasur edhe ndryshime te medha , nje pjese , me besnikerine i kane sherbyer okupatorit , kurse ka patur edhe nga ata qe ne momente te caktuara jane rebeluar , duke mos u patjtuar me okupatorin i tille ka qene edhe Smail Martini.
Kurse sa i perket Sokolit ai gjithehere ka mbet besnik i Kralit , por , Sokoli nuk eshte as i pari dhe as i fundit qe u ka sherbyer te huajve.Pra i nderuari MALET apo kushdo jeni duke mekatnuar shume kur provoni te krahasoni ata qe jane shkrire per atdhe me ata q -
Bajraktar dhe vojvode jane tituj te dhene nga okupatoret; e para nga Perandoria Otomane dhe e dyta nga Mbreteria Malazeze , kuptohet per cfare qellimesh.
Por , ne mes ketyre ka pasur edhe ndryshime te medha , nje pjese , me besnikerine i kane sherbyer okupatorit , kurse ka patur edhe nga ata qe ne momente te caktuara jane rebeluar , duke mos u patjtuar me okupatorin i tille ka qene edhe Smajl Martini.
Kurse sa i perket Sokolit ai gjithehere ka mbet besnik i Kralit , por , Sokoli nuk eshte as i pari dhe as i fundit qe u ka sherbyer te huajve.Pra i nderuari MALET jeni duke mekatnuar shume kur provoni te krahasoni ata qe jane shkrire per atdhe me ata qe i kane shebyer armikut.
Ti e din mire se kemi historine e arkivave dhe historine e fakteve.Por , per Sokolin nuk kemi asnje dokument arkivor dhe asnje fakt historik qe flasin se ai i ka sherbyer ceshtje shqiptare , per vec asj qe e kam shkruar me lart si dore e zgjatur e Kralit.
Ceshtja shqiptare nuk ka filluar dhe as nuk ka mbaruar me Kryengritjewn e viti 1911.
Une te kam pyetur ku ishte dhe kujt i sherbente Sokoli para dhe pas kryengritje.
Thua se i ke shkruar me larte.Aty vetem ke ceke Komitetin e Podgorice dhe Kuvendin e Greces .Ka mundesi qe njef disa ceshtje , por afersia familjare apo ndonje aresye tjeter nuk te lejon te jesh objektiv.
Ta krahososh Dede Gjo ‘ Lulin me Sokol Bacin , jo vetem qe eshte gabim , por , eshte edhe mekat.Edhe pse per nje kohe te shkurter kane qene se bashku ne mal te Zi , Sokoli si funksionar i larte i Krali e Dede Gjo ‘ Luli si refugjat.
Ne historine tone kemi shume raste kur dy personalitete ne momente te caktuar kane bashkpunuar apo ecur bashke , por me vone jane armiqesuar.
Edhe vete Skenderbeun e kane tradhetuar.Bile , per me keq ate e kane tradhetuar nipat ,HAMZA , djali i vellaut ; Gjoke dhe Gjergj Balsha , djemt e motres -Jella.
Bashkeluftari dhe komandanti i shquar Mosi Golemi , etj.
Dua te besoj se te gjitha keto qe i shkruan ne mbrojtje te Sokolit jane fryt i padijes , ose i mos njohejes se veprimtarise se mbrapsht te tij dhe jo si rezultat i nje mendimi te ndergjegjshem.Me nderime Leke Gruda
-
Edhe une pajtohem me ty Lek deri dikun se Bajraktare (emer turk)dhe vojvode esht emer i huoj .Por emri flamur/tar apo bajrak ka ekzistua para titudhit bajraktare, ne tjetren ane flamurtar apo ne fjalen e sotme bajraktar ka ken prezent qysh kohes se krishtit,si dhe pse,,,,ne chdo luft esht bajtur flamuri , shej ,rube etj…, njeri qe e bajti at flamur ka ken ushtar dhe luftar i dadhuar , dhe keshtu esht perciedh prej doret ne dore sipas dadhimit ne lufte .Gjithashtu Bajraktar kapas pake ne tokat shqiptare dmth,,nga ni per mal , kurse vojvod (titudh shkiesh)ka pas shume e ni prej tyre ka ken edhe Ded Gjon Luli.Megjithat njerin nuk e definon titudha apo emri -flamurtar apo vojvod-ate e kan dadhuar VEPRAT,luftrat ,menchuria dhe dijenia etj,,etj,, . Ju po e shkroni me ni far ignorance keta apo edhe inadi ,tye e minimanizua emrin dhe veprat ne ni moment apo rast . Po te ishte ky titudh yji besoj se dota mbrosh deri ne qiedh ne chdo pikpamje dhe ne chdo rast , tye kqyr se ky titudh nuk esht yji( me fal ne qoft se esht) ju e sulmoni ne mnyr selekcioniste ,me shpifje dhe dredhnina qe vetem ju i dini .Se pari Bajraktaret kan pas perkrahjen e malit , popudhit , njerzeve te dadhuar te kohes si te tidhe kan pas rrespektin per udheheqje , jo nga titudhi por nga veprat, se kemi raste ku titudhi nuk esht i barabart me veprat, dhe gjithchka mungoj.Me sa me duket mua ju po shmangeni realitetit se ktij shkrimi apo vjerrshe me qedhim , kamengules po te vjen keq per kto strofa , ku as ni her nuk shkrove me zemer apo realitet per Smajlin dhe kta Grudas qe shkuon me vdek me te per cheshtje kombetare jo emer apo titudh , por ju me fjale te dredhuna minimazon keta gjoja se esht incident jo faktor dhe i vogel….Dasht e pa dashte kta dmth bajaraktaret – vojvod nepergjithsi ne Malsi dhe me gjer 99% te tyre jane dadhua me vepra , luftra,dijeni raste te veshtira , momente te kohes , menchuri e kta nuk jav dha titudha apo emri se po te ishte ashtu te gjith kishim me pas keta edhe juve dhe do te ishe krenar.
-
I ndreruari DREDHII ,
Nuk e dij se ku e lexove injorancen apo inain tim .Une e kam cekur me larte se te gjithe bajraktaret dhe vojvodet nuk kane qene te njejte.Disa prej tyre nuk jane pajtuar me okupatoret , nje prej tyre ka qene edhe Smajl Martini , per cka eshte edhe denuar nga Perandoria Otomane.Per Smajl Martinin kam pasur , kam dhe do te kem gjithehere respekt.
Sa per informim edhe une i takoj fisit te bajraktareve , per cka une nuk mburrem aspak.
Une mund te mburrem me disa individ , por jo me te gjithe, te bajrakut tim. -
Leka vetem shkrua aq sa din , perserit te njejtin shkrim 100 her me qedim qe ne fund ti besoj shkrimis se vet. Me vemendje lexoj chkarravitjet e tij inaxhore ku herojt i thirr rrebela hmmmm, ta thaft zoti at gjuh , poti e ke rane mej thirra ata chka jane… Heroja , luftar, patriota, ti mesiguri nuk je i grudas as nuk e meriton me ken as malsor as shqiptar por ni njeri i mbrapambetur i quem deri te huna . Turp ne qoft se ke ,,,
-
Tani pak histori per zoterine e nderuar MALET.
Sulmi i pare kunder rrrethinave te Shkodres filloi me 11 tetor 1911 dhe zgjati deri me 22-23 prill1913.
Fuqia mbrojtese e Shkodres me rrethina perbehej nga 15000 ushtare (te rregullt dhe vullnetare nen komande3n e Hasan Riza Pashes , kurse ushtria malazewze , sipas kolonelit Emanuel -gjerman , i cili ishte vezhgues ne anen e malazezewve, perbehej prej 25000 ushtareve.Komandant i pergjithshem i focave malazeze ishte Princ Danili i cili doli ne kala te Shkodres me 25 prill.
Ne fillim te majit 4-7 nen presionin e fuqive dhe sidomos mbas kercenimit ushtarak te Austro-Hungarise , forcat ushtarake malazeze u terhoqen nga Shkodra.
Sokol Baci gjithenje ishte dhe mbeti ne sherbim te kral Nikolles.
Me nderime Leke Gruda -
Lek ,
Chdo shkrim qe shkrua mund te karakterizohet me dy tri fjal te shkurta ,,,,,perchas , dezinformativ , i pa njofshem . nianshem dhe selektiv me qedhime te ndryshme dhe ne shume raste te pasakte. Ma nelt shkrua se nga vjen titudhi bajrak- (perse vetem ju dini) , apo vojvod – te gjith kta e dim .. pa kqyr se titudhi nuk permban njerin por veprat ,Sa i perket titudhit Vojvod apo bajtaktar … Ded gjon Luli si vojvod skishte ken kurr ni sen , as Smail Martini as te tjeret me rradhe , por veprat e tyre jane ato qe nifen dhe sipas veprave jave mbshtet emri dhe kan zmallua titudhin .Poashtu shkrua se ky titudh ju nepet me qedhime te percaktuara, gje qe vetem ju mund ta spjegoni e kurrkush tjeter , ku jan ato qedhime kur xhdo njeri qe din a pak histori e din se kta me ket titudh apo me ket emer kan ken te paret ne chdo rast , chdo moment dhe ne chdo kohe kundra chdo okupatori , kuptohet ne ni mnyr apo tjeter se tan skan muj me ken Skenderbea.Poashtu pergigjet e tjereve mundohesh ne chdo mnyr ti paraqesh si momente te vogla apo te panjofura .Po marr shembullin e shkruosit ma nalte me emer – Malet- edhe pse une nuk esht e thanun se jame dakord me te 100% per ne tjetran ane aj paraqet ni slik realiteti me dokumenta qe edhe ju i dini apo kini nije tye pershkrua shkurtimisht rrethanat dhe gjerat ….qe pyetja juojLeka -Une te kam pyetur ku ishte dhe kujt i sherbente Sokoli para dhe pas kryengritje.
Thua se i ke shkruar me larte.Aty vetem ke ceke Komitetin e Podgorice dhe Kuvendin e Greces…Hmmmm..Aty vetem ke cekur Kryengritjen e Malsis dhe Memorandumin e Greches,,,,,pyetja ime per ju lek esht , a ka moment apo rast ne ter historine Malsis por edhe me gjer se Memorandumi i Greches dhe Kryengritja e Malsi ….ku te jesh kryeatar bashkluftar , perpiluos ne keto raste per ju kenka pune shume e vogel dhe pa lidhje , po ashtu te njejten pyetje much me qit per te gjithet ku kan ken te tjeret …qe ky esht aj selekcionimi juoj i pa nevojshem dhe i pasakte …
Ne fund shkrua se Mali i Zi rrethoj Shkodren me shkrime te bazuar nga dokumenta te ndryshem , qysh me numer te ushatreve deri ne ata qe kan udheheq dhe mbrojt.Une personalish mendova dhe do te kishe perkrahe 100% poqese me dokumenta paraqet Sokolin si njeri qe udheheqi luften kundra Shkodres dhe luftoj kundra Shqiptareve .Po u ndolle kunderta ,,,,,,,,,,,,
shkrimi yj pa dokumentacion dhe plote nga mendja juoj thote …
Sokol Baci gjithenje ishte dhe mbeti ne sherbim te kral Nikolles…..(ky esht mendimi juoj i thieshte )
Poashtu paraqet si mbrojtes se Shkodres Hasan Riza Pashen, gje qe edhe une e di keta por ,,,,,,,,,problemi esht per ju se ky esht Turk e jo Shqiptar ….si i tidhe Shkodra kje Turke ne at kohe , nuk e mbrojten as Deda as, Luigji as Mehmeti as Sokoli as te tjeret e per bes as vet skish me mbrojte por ish ken maj pari ne kollone me zhduk Turkun e chdo mbeturin qe kan lan mrapa.Mali i Zi kuptohet ka pas interesat e veta , gje qe pa nim te -
Europes apo fuqife te mdhaja kurr se kishte arrit , …..edhe pse deri dikun Europa kishte te drejt se Shqiperia ather ishte ni Turqi jo Shqiperi dhe si pasoj te ksaj e coptojn …Ne fund , ju mund te shkroni si te doni por , realiteti nuk shkruhet me fjale kote dhe histori selekconuose te bazuome ne prradha ku paraqitet Malsia si ni Superfuqi qe mund te perballohej me Turk dhe Shkja ne chdo rast dhe ne chdo kohe , kur e verteta esht se as Shteti Shqiptar kta nuk mund ta bej e jo ni Malsi legjendare e kufizuar ne chdo ane me armiq pra edhe nga Shkodra por edhe nga Podgorica .
-
Leka thote …Sa per informim edhe une i takoj fisit te bajraktareve , per cka une nuk mburrem aspak..Une mund te mburrem me disa individ , por jo me te gjithe, te bajrakut tim…..
Bes more Lek kur juve shkruoni per te vetet ashtu vjen pyetja se chka shkroni per te tjeret , a thua ka ndoni qe te beson apo mund te besoj kur i sha te vetet pa fakte …Besa me shoke tu more lek me duket se nuk mburret as familja jote e jo ma larg .Te mire apo te kqi jante tute e yti te rrzon por edhe esht i vetmi qe te chon.Por chme ba edhe Skenderbeu ka pas RREBELA ne mesin e vet dhe ka met Skenderbe , me duket se edhe kta Bajraktar e Vojvod kan me jetua edhe pa ndihmen apo suportin tande ,..Ju me siguri kin at arsye te RREBELIMIT por sipas shkrimeve tuoja me duket se me kurrni nuk po ije aq krenar edhe pse e cek minimalisht Smajlin por hanadreq ni fjal per te se shkrua pa me ti zierr dikush me dana fjalet , se sa i perket shkrimeve per Smajlin,Sokolin as Deden as Zefin as Trigen as Vuksan Gelen hala sta pach kun ni , as sem duket se dota shoh ……Besa more Lek as hije e ktyre nuk ije as do te jesh kurre …. -
Prap po pyes ku po i lexoni shamjet e mija?
Ma gjeni vetem nje fjale fyese ne shkrimet e mija!
Se kush e ka mbrojtur Shkodren mund ta lexos At Gjergj Fishten.
Shqiperia e ka shpalle PAVARSINE me 28.11. 1912 , kurse Mali i Zi ishte aty deri ne maj te viti
1913..
-
Dhe harrova te pyes. Cka keni gjet ne shkrimet e mija si dezinformat apo si fjale percarse?
Te gjia jane te marrura nga librat.Nr po komentojme dhe nuk po shkruejme histori , por po cekim disa te dhena nga historija jone.
-
ajoha says:
shume interesante ky prezentim , i sakte dhe me fakte ,, ju lumte te gjitheve per komente interesante por jo reale ne disa raste .Per Smajlin kame ndigjua ka her dhe veprat e tija, mbasardhesit e tij dhe neren e burrnin qe i kan pru Grudes dhe Malsis e besa edhe Shqiperis ,Shiqoni se chka don me than patriotizmi dhe burrnia , me vemendje lezova disa artikuj ne AlbDreams te shkruara nga Ndua Bacaj dhe disa tjer.Esht ni chudi e madhe se si keta burra kan muj ke ken me kaq ner dhe edhheqesi te pa mbaruar.Lexoja luftrat e Smajlit,Amanetine Geles,djemet e Smajlit,Diplomacionin dhe mendjen e Sokol Bacit, angazhimin e tij te sinqerte ndaj shtetit Shqiptar me fakte jo prradha si disa,por dhe ruojtja e chdo emigranti Shqiptar paj hi kuj ni ferr ne kamegjat tere ktyre Luftave , patriot dhe letrar te Kol Sokolit, Angazhimi i Ded Nikes gjat kryengritjes dhe udheheqja e tij.Mbrojtja e Kastratit/Kelmendiit nga Zef Martinit me Grudas kundra Shkjeve dhe udheheqsia e tij me Grudas , nuk di chka te thom me shume por lavdi u qofte te gjitheve.Kjo esht histori e jo pollavra qe disa po chojne pluhen ksajte ne munges te Historis personale …
Te lumte goja Gjovalin Luma. E ke shpalose historine ne vargjet tuja ma bukur ska.
U knaqa tuj e lexu .